مقدمه: گیاه خشخاش (Papaver somniferum) در طول تاریخ همواره ماهیتی دوگانه داشته است؛ از یک سو به عنوان یکی از حیاتی‌ترین منابع دارویی برای تسکین دردهای بشری شناخته شده و از سوی دیگر، مبنای تولید فرآورده‌هایی است که تهدیدی جدی برای سلامت جسمی، روان‌شناختی و امنیت اجتماعی جوامع مدرن محسوب می‌شوند. قرارگیری جغرافیایی ایران در همسایگی بزرگترین قطب‌های تولید مواد مخدر جهان (هلال طلایی)، کشور را با چالش‌های پیچیده‌ای در حوزه مدیریت اراضی کشاورزی و کنترل کشت‌های غیرمجاز مواجه کرده است.شهرستان هرسین در استان کرمانشاه، به واسطه برخورداری از اقلیم مستعد، خاک حاصلخیز و منابع آبی مناسب، پتانسیل بالایی در تولید محصولات متنوع کشاورزی دارد. با این حال، نفوذ کشت خشخاش در بخش‌هایی از اراضی این منطقه، تنها یک پدیده بیولوژیک یا کشاورزی صرف نیست؛ بلکه واکنشی است به ساختارهای پیچیده اقتصادی و اجتماعی. زمانی که توازن میان هزینه‌های تولید و سود حاصل از محصولات قانونی برهم می‌خورد و چالش‌هایی نظیر بیکاری پنهان، ضعف در زنجیره ارزش محصولات جایگزین و نوسانات بازار خودنمایی می‌کنند، تمایل به سمت اقتصادهای غیررسمی و زیرزمینی افزایش می‌یابد.کشت خشخاش در هرسین تحت تاثیر منظومه‌ای از عوامل است. از منظر اقتصادی، سودآوری بالای این محصول در واحد سطح و نقدشوندگی سریع آن، انگیزه‌ای نیرومند برای کشاورزان خرده‌پا ایجاد می‌کند. از منظر اجتماعی، فقر و شکاف‌های توسعه‌ای در مناطق روستایی می‌تواند منجر به عادی‌سازی این نوع کشت به عنوان راهکاری برای معیشت اضطراری شود. هدف : هدف این پایان‌نامه شناسایی و واکاوی پیشران‌های موثر بر توسعه کشت خشخاش و تحلیل پیامدهای زیست‌محیطی، اقتصادی و اجتماعی ناشی از آن در مناطق روستایی شهرستان هرسین (مطالعه موردی: دهستان چهر) است. در این راستا، پژوهش با شناسایی عوامل زمینه‌ساز (اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و نهادی) موثر بر گرایش کشاورزان به کشت غیرقانونی، اولویت‌بندی پیشران‌ها و تعیین سهم و وزن هر عامل با ابزارهای آماری، و نیز سنجش پیامدهای مثبت و منفی کوتاه‌مدت و بلندمدت بر ساختار کالبدی روستا، الگوی کشت و معیشت خانوارها انجام می‌شود. همچنین، با هدف ارائه الگوی راهبردی برای جایگزین‌های معیشتی پایدار و کاهش تمایل به کشت‌های غیررسمی، نتایج پژوهش به نهادهای سیاست‌گذار (نظیر جهاد کشاورزی، فرمانداری و ستاد مبارزه با مواد مخدر) ارائه خواهد شد تا مبنای اقدامات پیشگیرانه و طراحی الگوهای کشت جایگزین متناسب با زیست‌بوم منطقه هرسین قرار گیرد. روش شناسی : پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی و از نظر ماهیت و روش، آمیخته با آرایش اکتشافی متوالی ست که در آن، اولویت با بخش کمی بوده و بخش کیفی به‌منظور شناسایی مولفه‌ها و تدوین ابزار سنجش به‌کار گرفته شده است.در فاز اول: مرحله کیفی (استراتژی نظریه داده‌بنیاد)، برای واکاوی عمیق عوامل و اثرات کشت خشخاش، از رویکرد کیفی و استراتژی نظریه داده‌بنیاد   استفاده شد. مشارکت‌کنندگان شامل کارشناسان حوزه جهاد کشاورزی و مطلعین محلی بودند که با نمونه‌گیری هدفمند از نوع گلوله‌برفی انتخاب شدند و این فرایند تا اشباع نظری ادامه یافت؛ در نهایت ?? نفر مورد مطالعه قرار گرفتند. ابزار گردآوری داده‌ها مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته بود و داده‌ها با نرم‌افزار طی مراحل کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شدند.در فاز دوم: مرحله کمی (استراتژی پیمایشی)، یافته‌های حاصل از فاز کیفی در قالب یک مدل کمی در جامعه وسیع‌تر آزمون شد. این بخش از نوع توصیفی-پیمایشی است و جامعه آماری آن را کشاورزان شهرستان هرسین با تمرکز بر دهستان چهر تشکیل دادند. با استفاده از نمونه‌گیری تصادفی، تعداد ??? پرسشنامه تکمیل‌شده و معتبر گردآوری شد. پرسشنامه این بخش محقق‌ساخته و مستخرج از کدهای شناسایی‌شده در بود؛ روایی صوری و محتوایی آن توسط پانل متخصصان دانشگاهی تایید شد و برای سنجش پایایی   از ضریب آلفای کرونباخ استفاده گردید. داده‌های کمی نیز در نرم‌افزار    با بهره‌گیری از آمار توصیفی و آمار استنباطی تحلیل شدند.در بخش فرآیند تلفیق داده‌ها تلفیق در مرحله اتصال انجام شد؛ بدین معنا که نتایج تحلیل کیفی، یعنی کدهای استخراج‌شده در   مستقیماً در تدوین گویه‌های پرسشنامه کمی به‌کار گرفته شد تا روایی ابزار سنجش در بستر بومی شهرستان هرسین تضمین شود. یافته ها:

آفتابگردان (Helianthus annuus L) یک محصول مهم دانه روغنی در چندین کشور جهان است. علاوه بر آفتابگردان روغنی گونه آجیلی آن نیز دارای   اهمیت زیادی است. بااین‌حال، تولید آفتابگردان به دلیل تاثیر منفی عوامل غیر زیستی و زیستی کاهش قابل‌توجهی دارد.یکی از مشکلات جدی در تولید آفتابگردان حضور علف‌های هرز است که سبب کاهش عملکرد این گیاه زراعی در ایران و جهان می‌شود. ازجمله علف‌های هرز جدی تهدیدکننده عملکرد و رشد آفتابگردان، انگل ریشه گل جالیز است که بدون وجود گیاه میزبان به دلیل عدم وجود کلروفیل قادر به رشد و تکثیر نیست. از طرفی این انگل حدود 75 درصد از دوره زندگی خود را در زیرخاک می‌گذراند، ازاین‌ رو روشهای مختلف ازجمله آفتاب دهی، ضدعفونی خاک ، کشت گیاهان غیرمیزبان و مبارزه شیمیایی پرهزینه، غیراقتصادی و در سطح وسیع قابل‌اجرا نیست. یکی از روش‌های کنترل علف‌های هرز استفاده از گیاهان پوششی از خانواده لگوم   به ویژه ماشک و شبدر است. این پژوهش در یک مزرعه آفتابگردان به­شدت آلوده به گل­جالیز به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک کامل تصادفی با چهار تکراربا استفاده از سه گونه گیاه پوششی ماشک معمولی، شبدر ایرانی و یولاف زراعی به صورت خاک پوش زنده واقع در روستای قیاس آباد در شهرستان سنقر در استان کرمانشاه انجام گردید. نتایج تجزیه واریانس   نشان داد که تاثیر نوع گیاه پوششی و مقادیر مختلف کود نیتروژن بر درصد کنترل گل جالیز در سطح یک درصد معنی­دار بود اما اثر متقابل این دو باهم بر درصد کنترل گل جالیز معنی­دار نبود. استفاده از گیاهان پوششی سبب کنترل 17درصدی گل جالیز و کاهش 10 درصدی آلودگی گل جالیز شد. در بین گیاهان پوششی، کشت ماشک از تاثیر بیشتری بر کاهش درصد آلودگی آفتابگردان به گل جالیز برخوردار بود. در تمامی شرایط با افزایش نیتروژن، مقدار عملکرد دانه آفتابگردان نیز افزایش یافت و حداکثر عملکرد دانه آفتابگردان در تیمار کودی 200 کیلوگرم در هکتار مشاهده شد .      

  اینتحقیق به بررسی میزان آلودگی درختان نارون در شهر کرمانشاه به سوسک برگ‌خوار نارون، Xanthogaleruca luteol

یکی از چالش‌های مهم برای گوساله‌های شیرخوار، توسعه قسمت پایینی دستگاه گوارش است (Khan et al., 2016). گوساله های شیرخوار فاقد آنزیم های گوارشی خاصی هستند. بنابراین، هضم مواد مغذی و جذب لیپیدها خود محدود شونده هستند (Jones and Heinrichs, 2017). هضم چربی در گوساله ها از دهان شروع می شود، جایی که لیپاز بزاق چربی شیر را هیدرولیز می کند. با این حال، تنها 30? از کل چربی قبل از رسیدن به روده کوچک هیدرولیز می شود (Davis and Drackley, 1998). هنگامی که چربی به روده کوچک می رسد، لیپازهای لوزالمعده، لیزولسیتین و نمک های صفراوی میسل ها را تشکیل می دهند و قابلیت هضم چربی شیر را تا حدود 97 درصد به حداکثر می رساند (Thor  erry et al., 2016). مطالعات گزارش کرده‌اند که محدودیت فعالیت لیپاز ممکن است از تشکیل میسل‌های مخلوط در مجرای روده جلوگیری کند و در نتیجه هضم چربی و جذب مواد مغذی را کاهش دهد (Haetinger et al., 2021). بنابراین، افزودن امولسیفایرهای برون زا به جیره غذایی برای بهبود هضم و جذب چربی ضروری است.از آنجایی که گوساله های شیری با حجم بالایی از جیره مایع در هر وعده تغذیه می شوند، اهمیت امولسیفایر برای متابولیسم و جذب چربی بسیار مهم است. یکی از ویژگی های کلیدی هضم چربی در دستگاه گوارش، تشکیل میسل است که پس از هضم و امولسیون سازی پیچیده لیپید اتفاق می افتد (McFadden, 2019). نمک صفراوی به عنوان امولسیفایر عمل می کنند، یک امولسیون را تثبیت می کنند و از همجوشی گلبول های فاز پراکنده در دستگاه گوارش جلوگیری می کنند (Siyal et al., 2017). در واقع، امولسیفایرهای مصنوعی از فاز هیدرولیز لسیتین مشتق شده اند و عملکرد مشابهی دارند (Zhang et al., 2011).

   مطالعه مورد نظر به منظور بررسی اثر مکمل خوراکی و تزریقی سلنیوم و ویتامین ای بربرخی فراسنجه­های خونی و عملکرد رشد بره­ های در حال رشد انجام شد. در این مطالعه 18 راس بره3 ماهه با میانگین وزن بدن 7/2 ± 6/18 در یک دوره 10هفتگی (2هفته عادت­پذیری + 8 هفته آزمایش) به صورت تصادفی در 3 گروه با 6 تکرار تقسیم شدند. گروه های آزمایشی شامل: گروه شاهد (جیره پایه فاقد مکمل سلنیوم و ویتامین ای)، گروه خوراکی (جیره پایه به همراه 3/ 0 میلی گرم سلنیوم به صورت سلنومیتونین و 50 میلی­گرم ویتامین ای به شکل آلفاتوکوفرول در کیلو گرم ماده خشک جیره)، گروه تزریقی (4 میلی لیتر مکمل تزریقی (هر میلی لیتر حاوی 5/0 میلی گرم سلنیوم به صورت سلنیت سدیم و 50 میلی گرم ویتامین ای به شکل آلفاتوکوفرول بود). بره­ها هر 15 روز یک بار وزن کشی و در روزهای 0، 30 و60 آزمایش، از رگ وداج آن­ها نمونه­های خون گرفته­شد. نتایج این مطالعه نشان داد که در میزان مصرف خوراک روزانه، افزایش وزن روزانه و نهایی و ضریب­تبدیل غذایی در بین گروه­های آزمایشی اختلاف معنی داری وجود نداشت(05/0> p).   تفاوت معنی­داری بین تیمار­ها از لحاظ غلظت عناصر روی ، مس و آهن در طول دوره مشاهده نشد( 05/0 > p). همچنین در متابولیت­های چربی ، میزان فعالیت آنزیم­های آلانین­آمینو­ترانسفراز و آسپارتات­آمینو­ترانسفراز در بین گروه­های آزمایشی اختلاف معنی داری وجود نداشت( 05/0 > p).   اختلاف معنی داری در تعداد گلبول های قرمز خون، درصد لنفوسیت و نوتروفیل در بین گروه های آزمایشی مشاهده نشد ( 05/0 > p) ). فعالیت و تعداد گلبول های سفید در گروه تزریقی در روز 60 افزایش معنی داری نسبت به گروه شاهد داشت(05/0 < p). میزان فعالیت آنزیم سوپر اکسید دیسموتاز در بین گروه های آزمایشی اختلاف معنی داری نداشت( 05/0 > p).   فعالیت آنزیم گلوتاتیون پراکسیداز در روز های 30 و 60 آزمایش و آنتی اکسیدان کل در روز 60 آزمایش   در گروه دریافت کننده مکمل خوراکی افزایش معنی داری نسبت به سایر گروه ها نشان داد (05/0 < p). مقدار مالون دی آلدهید در گروه های دریافت کننده مکمل سلنیوم و ویتامین ای نسبت به گروه شاهد کاهش معنی داری داشت (05/0 < p). واژه های کلیدی:آنتی اکسیدان ، گلوتاتیون پراکسیداز ، افزایش وزن روزانه ، سلول های خونی

مطالعه­ی مورد نظر جهت بررسی اثر روش تجویز مکمل‌های سلنیوم و ویتامین ای در اواخر آبستنی بر غلظت سلنیوم، مس، روی و آهن خون و شیر میش‌ها و خون بره­های حاصل ازآن­ها انجام شد. در این مطالعه 18 راس میش آبستن از گله 50 راسی آبستن به صورت تصادفی انتخاب و در 3   گروه 6 راسی به صورت انفزادی نگهداری شدند. تیمارها شامل:تیماراول ،شاهد (دریافت مقدار 10 میلی‌لیتر مکمل سلنیوم و ویتامین ای به صورت تزریقی دو هفته قبل از زایش؛ هر میلی لیتر حاوی 5/0 میلی‌گرم سلنیت سدیم و 50 میلی گرم ویتامین ای). تیمار دوم، دریافت مکمل سلنیوم و ویتامین ای بصورت خوراکی   3/0 میلی‌گرم سلنیوم و 50 میلی‌گرم ویتامین ای در کیلوگرم ماده خشک مصرفی ) مخلوط با جیره و به‌صورت روزانه از چهار هفته قبل از زایش و تیمار سوم تجویز 10 میلی‌لیتر مکمل سلنیوم و ویتامین ای به‌صورت تزریقی چهار هفته قبل از زایش (5 میلی‌لیتر) و دو هفته قبل از زایش (5 میلی‌لیتر)بودند. میش‌ها در روزهای اول، وسط دوره   و قبل از زایش توزین   و امتیاز بدنی آنها نیز تعیین شد.از رگ گردنی میش­ها   قبل از تجویز مکمل و زمان زایمان خون‌گیری شد. از بره­های تازه متولد‌شده نیز قبل از مصرف کلستروم   (آغوز) و روز 14 بعد از تولد از طریق رگ گردنی خونگیری شد. نمونه هایی ازآغوز و شیر جهت اندازه­گیری غلظت سلنیوم، مس، روی و آهن برداشت شد. نتایج آزمایش نشان داد که میانگین وزن میش­ها در   4 هفته قبل از زایش تا زمان زایش، تفاوت معنی‌داری نداشتند ولی در دو هفته بعد از زایش وزن میش­ها در گروه تیمار خوراکی نسبت به تیمار شاهد بیشتر بود(05/0>P).اختلاف معنی‌داری در امتیاز وضعیت بدنی بین تیمارها مشاهده نشد. بعد زایش غلظت سلنیوم پلاسمای میش‌ها در تیمار خوراکی بالاتر از گروه‌های دیگر بود (05/0>P). در روز تولد میانگین غلظت سلنیوم پلاسمای خون بره‌ها در تیمار خوراکی   بالاتر از دو گروه دیگر بود (05/0>P) اما در دو هفتگی بین بره‌های تیمارهای مختلف تفاوتی از لحاظ این فراسنجه مشاهده نشد (05/0>P). غلظت سلنیوم در آغوز میش­های گروه دریافت‌ کننده مکمل خوراکی نسبت به تیمار شاهد افزایش یافت(05/0>P)اما تفاوت معنی­داری بین تیمارها از لحاظ غلظت سلنیوم در نمونه های شیر   مشاهده نشد (05/0P>). تفاوت معنی­داری بین تیمار‌ها از لحاظ غلظت‌های آهن، مس و روی پلاسمای خون، آغوز و شیر میش‌ها وجود نداشت (05/0P>) . تفاوت معنی‌داری در غلظت‌های آهن، مس و روی پلاسمای خون بره­ها در زمان تولد بین تیمارها وجود نداشت (05/0P>) اما در دو هفتگی بره­ها، غلظت مس پلاسمای خون در تیمار خوراکی نسبت به تیمار شاهد بالاتر بود (05/0>P). در نتیجه گیری کلی، غلظت سلنیوم خون میش‌ها و بره‌های حاصل از آنها و غلظت سلنیوم آغوز در تیمار خوراکی بیشتر بود(05/0>P)اما به غیر از مس در بره ها، اختلاف معنی‌داری در غلظت عناصر آهن، روی و مس مشاهده نشد. با توجه به نتایج این مطالعه، بهتر است از مکمل سلنیوم و ویتامین ای به صورت خوراکی استفاده شود

  چکیدهاین مطالعه به منظور بررسی اثرات استفاده از عصاره چویر بر صفات کمی و کیفی شیر و آغوز تولیدی، وضعیت آنتی اکسیدانی بزهای آبستن و همچنین وضعیت انتی اکسیدانی شیر بزها در بزهای شیری انجام شد. در این آزمایش از 21 راس بز شیری در قالب 3 تیمار آزمایشی و 7 تکرار در یک دوره 7 ماهه استفاده شد. تغذیه بزها در 3 گروه (کنترل، تغذیه با 20 میلی گرم عصاره چویر به ازاء هرکیلوگرم وزن زنده و تغذیه با 40 میلی گرم عصاره چویر به ازاء هرکیلوگرم وزن زنده) انجام شد. عملیات همزمان سازی فحلی در بزها انجام شد. در دو مرحله آبستنی (ابتدا و انتها) اقدام به خون گیری و بررسی برخی فراسنجه های خونی شد. بلافاصله بعد از تولد بزغاله­ها بر اساس وزن تولد و سنجش کمی و کیفی آغوز تولیدی اقدام شده و در طول دوره شیردهی بررسی کمی و کیفی شیر تولید مادران انجام گردید. نتایج نشان داد که افزودن 40 میلی گرم عصاره چویر به جیره پایه بزها باعث افزایش تولید شیر نسبت به تیمار شاهد به طور معنی­دار می­شود (05/0>P). همچنین افزودن 20 میلی­گرم عصاره چویر به جیره بزها باعث کاهش سلول­های سوماتیک شیر بطور معنی­دار شد (05/0>P). سایر ترکیبات شیر اندازه گیری شده در این آزمایش تحت تاثیر جیره آزمایشی قرار نگرفتند (05/0<P). جیره حاوی 20 و 40 میلی گرم عصاره چویر باعث کاهش معنی­دار اسیدهای چرب فرار شیر نسبت به جیره پایه شد (05/0>P). میانگین افزایش وزن، پارامترهای خونی و سطح آنتی­اکسیدان­های اندازه­گیری شده­ی سرم خون که شامل مالون دی­آلدئید، سوپر اکسید دیسموتاز، گلوتاتیون پراکسیداز و آنتی­اکسیدان کل بودند، تحت تاثیر هیچ­کدام از جیره­های آزمایشی قرار نگرفت (05/0P>). بطور کلی نتایج حاصل از داده­ها نشان داد که استفاده از عصاره چویر به عنوان افزودنی در سطح 20 و 40 میلی گرم تاثیر مثبتی بر عملکرد تولید شیر بزهای شیری دارد اما از جنبه افزایش وزن، پارامترهای خونی و سطح آنتی­اکسیدان­ها استفاده تا 20 و 40 میلی گرم باعث بهبود این پارامترها نشد.

-1.مقدمهتقاضای بالا برای گوشت گوسفند، تولیدکنندگان را مجبور می‌کند تا مدیریت پرورش خود را با هدف کاهش هزینه‌های تولید، افزایش پارامترهای تولید و تولیدمثل به منظور افزایش بهره‌وری در واحد سطح، بهبود رفاه حیوانات، و ارائه یک رویکرد پایدار برای اطمینان از ماندگاری سیستم در طول زمان بکار بگیرند (Altieri و همکاران، 2000). برخی از نژادهای بز و گوسفند در عرض­های جغرافیایی معتدل تنوع فصلی در فعالیت تولید مثل در طول سال دارند (شلتون، 1978؛ اورتاوانت و همکاران، 1985؛ شیمینو و همکاران، 1992). به خوبی اثبات شده است که فعالیت جنسی فصلی تحت کنترل دوره نوری است به این صورت که روزهای طولانی مهارکننده و روزهای کوتاه تحریک کننده هستند(Bissonnette, 1941؛ Chemineau et al., 1988; مائده و همکاران، 1988; والنسیا و همکاران، 1990; سانتا ماریا و همکاران، 1990).   در غرب کشور، تغییرات فصلی فتوپریود و میزان بارندگی باعث تاثیر بر علوفه تولیدی مراتع شده، لذا سبب شده است که دستگاه تولیدمثل گوسفندان در فصول خاصی از سال فعالتر باشد. به عبارت دیگر دو عامل فتوپریود و تغذیه، به عنوان عوامل اصلی موثر بر فعالیت دستگاه تولیدمثل، بطور همزمان در ایجاد تولیدمثل فصلی شناسایی شده­اند (Delgadillo et al., 1999). با این حال، نقش دیگر محرک‌های محیطی مانند در دسترس بودن غذا و تعاملات اجتماعی بعنوان تنظیم کننده­های بالقوه تولید مثل فصلی را نباید نادیده گرفت(Restall, 1992; Restall et al., 1995; Walkden-Brown et al., 1993; Mani et al., 1996). چراکه فصلی بودن تولید مثل می­تواند بهره­وری حیوانات مزرعه­ای را محدود کند (Yeates, 1949). در حیوانات اهلی تعیین باروری است بسیار مهم است، به ویژه در حیوانات نر که برای اهداف پرورشی و لقاح مصنوعی (AI) استفاده می شوند. مسائل ناباروری مرتبط با اسپرم می­تواند بر عملکرد پرورش گله­های بزرگ حیوانات تاثیر منفی بگذارد (Hoflack و همکاران، 2007).گوسفند نژاد مهربان به طور معمول در غرب ایران پرورش داده ­می­شود. مراتع و توده علوفه موجود در این منطقه از کشور، به طور گسترده­ای با فصل و کیفیت بارندگی متفاوت است، که ممکن است به یک الگوی فصلی تولید مثل را ایجاد کند (قربانخانی و همکاران، 2015). بر اساس نتایج بدست آمده و همچنین مشاهدات درمورد گوسفند سنجابی انتظار می­رود که الگوی فعالیت تولیدمثلی در بره نر مهربان بصورت فصلی در موقعیت جغرافیایی پرورش ­آن­ها باشد، اما محققان در شیراز نشان دادند که میش مهربان نشانه­هایی از تولید مثل غیرفصلی را دارد (سفیدبخت و همکاران، 1978؛ 1977). در این راستا و بر پایه مشاهدات و گزارش­های پرورش دهندگان بومی، این حیوان دارای تولید مثل فصلی است، بطوریکه در اواخر فصل تابستان و اوایل پاییز همزمان با کاهش طول روز فصل جفت­گیری این دام اتفاق می­افتد. علاوه­براین، در فصل بهار مجددا دستگاه تولید مثل این حیوان فعال می­گردد که به نظر می­رسد ناشی از تاثیر تغذیه علوفه­های تازه در مراتع باشد. از اینرو، با درک بیشتر از اثرات مکمل­های تغذیه­ای بر فعالیت دستگاه تولیدمثلی   و بکار بردن مدیریت صحیح تغذیه­ای می­توان اثرات منفی فصل غیرتولیدمثل بر بازده تولیدمثلی را کاهش داده و همچنین امکان استفاده از تکنیک­های مختلف تولیدمثلی در خارج از فصل را تا حد زیادی مرتفع نماییم

چکیده در این مطالعه اثر بافر های افزودنی ) بی کربنات سدیم، رومینوبافر و بافر تجاری بهدام رشد ( بر عملکرد ، فراسنجه های تولید گاز و تخمیر شکمبه در شرایط درون تنی و برون تنی بررسی شد. تعداد هیجده   راس بره پرواری نژاد مهربان در سن چهار ماهگی، میانگین وزن   26 کیلوگرم در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تیمار و شش تکرار در یک دوره   75روزه   استفاده شد.   جیره های مورد استفاده به ترتیب شامل جیره تیمار اول یا شاهد ) سدیم بی کربنات)،جیره تیمار دوم ) رومینوبافر ( و جیره تیمار سوم ) بافر تجاری بهدام رشد ( بود. در طی دوره آزمایش وزن کشی هر دو هفته یکبار و خون گیری در آخر دوره و اخذ مایع شکمبه در دو مرحله روز30   آزمایش و روز 60 آزمایش انجام شد.   میانگین افزایش وزن در تیمار   اول و دوم   از تیمار سوم بیشتر بود و از لحاظ مصرف ماده خشک بین تیمار ها اختلاف معنی داری وجود نداشت اما بهترین ضریب تبدیل مربوط به تیمار دوم بود. در بین فراسنجه های خونی ؛ غلظت گلوکز در تیمار سوم نسبت به تیمار دوم و   اول (شاهد ( به طور معنی داری کاهش یافت ، تری گلیسرید هم در تیمار دوم و سوم   نسبت به   تیمار اول (شاهد   ( به طور معنی داری کاهش یافت، آلانین آمینو ترانسفراز به طور معنی داری در تیمار های آزمایشی نسبت به شاهد افزایش یافت، آسپارتات آمینو ترانسفراز در تیمار دوم نسبت به   اول (شاهد )و سوم   کاهش معنی داری داشت. از لحاظ جمعیت پروتوزایی اختلاف معنی داری بین تیمارها وشاهد دیده نشد.   تولید گاز تحت تاثیر تیمار های آزمایشی به طور معنی داری نسبت به تیمار شاهد کاهش یافت.   بافر های آزمایشی اثر معنی داری روی کل اسید های چرب فرار نداشت. نیتروژن آمونیاکی تحت تاثیر رومینوبافر نسبت به تیمار شاهد افزایش یافت اما در تیمار بافر تجاری بهدام رشد کاهش یافت. همچنین pH محیط شکمبه تحت تاثیر تیمارهای آزمایشی نسبت به گروه شاهد افزایش نسبی را نشان داد. کلید واژه : تخمیر شکمبه،   بافر، اسید های چرب فرار، نیتروژن آمونیاکی   

   این مطالعه به منظور بررسی تاثیر به کاربردن پودر چویر بر عملکرد رشد، خصوصیات لاشه و برخی فراسنجه های خونی در جوجه های گوشتی انجام گرفت. در این آزمایش از 240 قطعه جوجه گوشتی نر سویه آربراکرز پلاس در قالب 4 تیمار آزمایشی و 6 تکرار   در یک دوره 42 روزه استفاده شد. تیمارهای آزمایشی عبارت بودنــد از: 1- جیره شاهد 2- جیره حاوی   5/0 درصد چویر 3- جیره حاوی 1 درصد چویر 4- جیره حاوی 5/1 درصد چویر. وزن بدن و مصرف خوراک به صورت هفتگی اندازه گیری شد. درپایان دوره پرورش از هرتکرار دو پرنده کشتار گردید و پارامترهای مربوط به خصوصیات لاشه، pH گوشت ران و سینه اندازه گیری شده و همچنین نمونه های از گوشت ران و سینه جدا و برای انجام آزمایشات مربوط به کیفیت گوشت ذخیره گردید.همه جیره های آزمایشی از لحاظ انرژی، پروتئین و سایر مواد مغذی یکسان بودند. نتایج آزمایش نشان داد که در سن 21 روزگی جوجه های تغذیه شده با 5/0 درصد نسبت به گروه شاهد و 5/1 دصد چویر افزایش وزن بیشتری(05/0?P) داشتند.در گروه های تغذیه شده با 1 و 5/1 درصد چویر در مقایسه با گروه شاهد مصرف خوراک کاهش یافت(05/0?P). اما جوجه های دریافت کننده سطوح مختلف چویر در مقایسه با گروه شاهد ضریب تبدیل کمتر داشتند(05/0?P). در سن 42 روزگی تیمارهای آزمایشی افزایش وزن و مصرف خوراک تحت تاثیر قرار نگرفت (05/0?P). اما کمترین (05/0?P) ضریب تبدیل در گروه دریافت کننده   5/0 درصد چویر در مقایسه با شاهد و 1 درصد چویر مشاهده شد که با گروه 5/1 درصد چویر معنی دار نبود. هیچ یک از پارامترهای مربوط به خصوصیات لاشه، pH گوشت ران و سینه، افت لاشه و افت لاشه بعد از پخت توسط تیمارهای آزمایشی معنی دار نبود (05/0?P). مقدار مالون­دی­آلدئید گوشت سینه در 90 روزگی پس از کشتار در جیره های حاوی 1 و 5/1 درصد چویر نسبت به جیره شاهد کمتر بود(05/0?P) اما با جیره 5/0درصد چویر برابر بود(05/0?P). کاهش معنی داری (05/0?P) در غلظت تری گلیسرید و کلسترول جیره های حای سطوح مختلف چویر در مقایسه با شاهد مشاهده شد غلظت گلوکز خون تحت تاثیر قرار نگرفت(05/0?P). نتایج حاصل از داده ها نشان داد که استفاده از پودر چویر به عنوان افزودنی در سطح 5/0 درصد تاثیر مثبتی بر عملکرد جوجه های گوشتی در سه هفته اول پرورش دارد اما   ازجنبه کیفیت گوشت استفاده تا سطح 5/1درصد باعث افزایش ماندگاری   و سلامت گوشت می شود.    واژه های کلیدی: عملکرد، چویر، خصوصیات لاشه، غلظت مالون­دی آلدهید.  

  کیفیت پروتئین   جیره بره های پرواری   شاخصی مهم است.   عدم تعادل پروتئین بین مورد نیاز   دام و تامین  شده در جیره،   سبب کاهش رشددام،   افزایش قیمت جیره و دفع گاز هایگلخانه ای خصوصا متان   می­گردد(Atkinson et al., 2007).همچنین استفاده از منابع پروتئینی مانند منابع دامی که   پروتئنی قبل تجزیه شکمبه ای   کمی دارد به دلیل افزایش تولید دام ، مورد توجهاست. در طی سال­های گذشته محققین بهدنبال بهبود راندمان خوراک از طریق فرموله کردنخوراک بره­ها بوده­اند.   استفاده از منابعپروتئینی   دامی   و تهیه جیره­هایی با   بالانس پروتئین قابل تجزیه و غیر قابل تجزیه درشکمبه با   هدف   افزایش  تولیدات   دامی صورت می­گیرد (Lira-Casas et al ., 2014). استفاده از منابعپروتئین با پروتئنی عبوری بالا با هدف افزایش تولید دام در جیره ضروری است(Atkinson et al., 2007). پروتئینکنجاله سویا ضمن زود تخمیر بودن در شکمبه، گرانقیمت نیز بوده و سبب افزایش قیمت تولید هر کیلوگرم گوشت تولیدی می­گردد. لذا   هداف از این تحقیق استفاده از سطوح مختلف پودرگوشت حاوی استخوان دامی در جیره   بره­هایپرواری است. به همین منظور تعداد 28 راس بره  نر مهربان با میانگین وزن 30 کیلوگرم در چهار گروه 7 راسی تقسیم بندی می­گردند.   بره­های آزمایشی مقادیر صفر ، 3 ، 7 و 10 درصدپودر گوشت   را   در طی سه ماه  پروار دریافت خواهند کرد . نسبت  کنسانتره به علوفه در جیره   75 به25 است.صفات   خوراک مصرفی،   افزایش وزن، لاشه و فراسنجه­های خونی بره­هایدر طی دوره پروار اندازه­گیری خواهد شد.  کلید واژه :

چکیدهاین مطالعه باهدف تعیین اثر افزودن سطوح مختلف پساب تقطیری ملاس خشک شده با سبوس(MDCS+B)‌ به جیره غذایی، بر عملکرد تولیدی، فراسنجه های تخمیری و برخی پارامترهای بیوشیمیایی خون بره های پرواری   انجام شد. تعداد 21راس بره پرواری نژاد مهربان در سن 4 ماهگی با میانگین وزن 05/0±33در قالب 3 گروه آزمایشی و 7تکرار مورد استفاده قرار گرفتند. نتایج   بدست آمده درقالب طرح کامل تصادفی با استفاده از نرم افزار آماری    با رویه GLM تجزیه و تحلیل شدند و مقایسه میانگین‌ها با استفاده از آزمون چند دامنه‌ای دانکن انجام شد. تعداد سه جیره‌ی غذایی همسان به لحاظ انرژی و پروتئین (انرژی متابولیسمی: 2630 کیلوکالری بر کیلوگرم و پروتئین خام: %3/17) مطابق با جداول احتیاجات غذاییNRC تنظیم شد. جیره­های برپایه جو و کنجاله سویا، با سطوح صفر، 25و 50 درصدکنسانتره از پساب تقطیری ملاس خشک شده با سبوس مخاوط شدند. طول مدت آزمایش 74روز بود ،که 14روز اولیه آن بعنوان دوره سازگاری برای گوسفندان اختصاص یافت. دراین   مطالعه افزودن پساب تقطیری بر فراسنجه های رشداز جمله اضافه وزن روزانه، ماده خشک مصرفی وضریب تبدیل بره ها در مقایسه با گروه شاهد اختلاف معنی داری نداشت. در بین جنس های باکتریایی مورد مطالعه در بخش تخمیر شکمبه ای تنها   جنس افرواسکالکس و پروتوزوآی کل   تحت تاثیر سطوح پساب تقطیری قرار نگرفت. افزودن پساب ملاس در هر دو سطح   25 و 50 درصد کنسانتره ؛ غلظت نیتروژن آمونیاکی را نسبت به گروه شاهد به ترتیب 75/9 و 38/9 درصد افزایش   داد (054/0=p ). استفاده از پساب تقطیری در حد 25 درصد کنسانتره   سبب افزایش 46 درصدی اسیدهای چرب فرار کل نسبت به گروه شاهد   شد (016/0= p).   در حالی که   سطح 50 درصد کنسانتره   تاثیری بر غلظت اسیدهای چرب فرار کل نداشت. اختلاف معنی داری در متابولیت های خونی تیمارها نسبت به شاهد مشاهده نشد. مقدار اوره، کلسترول وتری گلیسرید در تیمارهای 25و50درصد پساب تقطیری درمقایسه با گروه شاهد افزایش داشتند،ولی اختلاف بین تیمارها معنی دار نشد. قیمت جیره تیمارهای 25و50 درصد پساب تقطیری درمقایسه با گروه شاهد به ترتیب 93 و   163 تومان کاهش داشت . نتایج کلی این مطالعه نشان داد استفاده از پساب تقطیری ملاس خشک شده با سبوس ضمن کاهش قیمت تمام شده خوراک می تواند بعنوان جایگزین منابع پروتیینی تا سطح 50 درصد کنسانتره   بدون هیچگونه اثرات منفی روی فراسنجه های خونی و عملکرد بره های پرواری مهربان   استفاده شود.کلمات کلیدی: پساب تقطیری ملاس ، سبوس ، بره پرواری ، متابولیتهای خونی، فراسنجه های تخمیر

اثر مکمل های خوراکی کروم آلی ونانو بر پاسخ های ایمنی و برخی فراسنجه های خونی بره های سنجابی

  این آزمایش به منظور بررسی اثر افزودن مکمل‌های جیره‌ای روی و سلنیوم آلی براندازه‌گیریهای کولیسی بیضه ها و ویژگیهای منی درقوچ سنجابی صورت گرفت. بیست راس قوچ نر سنجابی با میانگین سنی 20 ماه و میانگین وزن زنده(6/5± 01/50 )کیلوگرم به مدت 120 روز استفاده شدند. قوچ‌ها به طور تصادفی در یکی از چهار گروه آزمایشی ؛ جیره پایه به عنوان شاهد، جیره‌ی پایه به   اضافه‌ی 3/0 میلی گرم سلنیوم آلی، جیره‌ی پایه به اضافه‌ی 40 میلی گرم روی آلی، جیره‌ی پایه به   اضافه‌ی 3/0 میلی گرم سلنیوم آلی و 40 میلی گرم روی آلی قرار گرفتند. جیره پایه   شامل20% کنسانتره متشکل از (ذرت، سویا   و جو) و80 %علوفه (یونجه) بود که محتوای پروتئین و انرژی و مواد معدنی   روی و سلنیوم در جیره‌ی پایه به ترتیب 05/130 گرم پروتئین خام ، 678/2 مگاکالری انرژی،52/20 میلی گرم روی و 11/0میلی گرم سلنیوم در هرکیلوگرم ماده خشک بود. نمونه‌های خون و اسپرم دام‌ها با فواصل 21 روز   و اندازه‌ی کولیسی بیضه‌ها   هر 15 روز یکبار گرفته شد. غلظت عناصر معدنی روی، آهن و مس در پلاسمای خون و اثر گروه‌های آزمایشی بر غلظت انسولین، غلظت مالون دی آلدهید، وضعیت آنتی اکسیدانی کل و میزان گلوتاتیون پراکسیداز سرم و پلاسمای منی بررسی شد. نتایج این آزمایش نشان داد خصوصیات ظاهری بیضه‌ها   شامل طول، عرض و حجم بیضه‌ها ی راست و چپ و همچنین محیط بیضه‌ها   تحت تاثیر گروه‌های آزمایشی قرار نگرفت(05/0<p).   غلظت هورمون تستوسترون در گروه روی- سلنیوم افزایش یافت اما این افزایش معنی‌دارنبود(05/0<p). خصوصیات منی تحت تاثیر گروه‌های آزمایشی قرار گرفت. تراکم اسپرم و   تعداد کل اسپرم در گروه روی-سلنیوم نسبت به گروه شاهد افزایش معنی‌داری را نشان داد(05/0p<). حرکت پیش رونده‌ی اسپرم در گروه روی- سلنیوم نسبت به گروه شاهد(05/0p<) و حرکت تجمعی اسپرم در گروه روی- سلنیوم نسبت به سایرگروه‌ها افزایش معنی‌داری را نشان داد(05/0p<). صفاتی مانند حجم منی، اسیدیته، ناهنجاری، زنده‌مانی و سلامت غشاء اسپرم تحت تاثیر گروه‌های آزمایشی قرار نگرفت(05/0<p). غلظت هورمون تستوسترون (05/0p<) و محیط بیضه‌ها (001/0p<) در طی مهر ماه نسبت به شروع (مرداد) و پایان آزمایش (آبان) آزمایش معنی‌دار شد. از سوی دیگر حجم منی (01/0p<)، تعداد کل اسپرم(001/0p<) و زنده‌مانی اسپرم (001/0p<) در طی شهریور نسبت به سایر ماه‌های آزمایش بالاتر بود. غلظت روی سرم خون در گروه‌های آزمایشی بالاتر از گروه شاهد بود(05/0p<)، همچنین غلظت این عنصر در پلاسمای منی در گروه روی-سلنیوم بالاتر از سایر گروه‌ها بود(05/0p<). افزودن سلنیوم به جیره فعالیت آنزیم گلوتاتیون پراکسیداز سرم را نسبت به سایر گروه‌ها(01/0p<) و همچنین فعالیت این آنزیم را در پلاسمای منی در گروه سلنیوم و روی-سلنیوم نسبت به گروه شاهد و روی افزایش داد. همه‌ی گروه‌های آزمایشی اثر معنی‌داری در افزایش   وضعیت آنتی اکسیدانی کل سرم نسبت به گروه شاهد داشتند(01/0p<). نتایج این آزمایش نشان داد افزودن مکمل‌های سلنیوم و روی به جیره‌ی قوچ‌های سنجابی در طی فصل جنسی می تواند برخی صفات تولید‌مثلی و ویژگی‌های منی را بهبود ببخشد.