چکیده   سرریزهای متخلخل در مهندسی رودخانه به دلیل مزایایی که نسبت به نوع صلب دارند، اخیراً مورد توجه محققین قرار گرفته­اند. هیدرودینامیک این نوع سرریزها به دلیل جریان تواما درون­گذر و روگذر، دارای پیچیدگی بیشتری است. در این تحقیق هدف تحلیل عددی هیدرودینامیک بدنه سرریز متخلخل لبه­پهن می­باشد. برای این منظور در مجموع 243 مدل مختلف شامل 9 هندسه­ی مختلف سرریز با سه تخلخل مختلف مصالح (40 و 47 و50درصد) و 9 دبی مختلف بین 10 تا 30 لیتر بر ثانیه به‌صورت سه بعدی با استفاده از مدل عددی FLOW-3D تحلیل شده است. در این تحقیق به تعیین آرایش بهینه دانه‌بندی مصالح، تعیین ضریب دبی بر اساس تخلخل‌های مختلف و همچنین مقایسه با روابط تئوری و نیز بررسی پارامترهای هیدرولیکی و ارائه روابطی دراین‌خصوص، پرداخته شده است.   

شیب شکن ها از رایج ترین سازه های هیدرولیکی   انرژی هستند که برای استهلاک انرژی در شبکه های آبیاری و زهکشی، سیستم های تصفیه آب ، آبراهه های فرسایش پذیر و جمع آوری و دفع فاضلاب استفاده می شوند. هنگامی که شیب طبیعی زمین از شیب کانال طراحی شده بیشتر باشد، از شیب شکن ها برای انتقال آب استفاده می شود. هدررفت انرژی در این سازه به دلیل برخورد جت آب با کف کانال و ایجاد پرش هیدرولیکی در حوضچه آرامش رخ می‌دهد.همچنین با توجه به اینکه در برخی شبکه‌های آبیاری و زهکشی ممکن است سرریز در بالادست شیب شکن به‌منظور کنترل سطح آب احداث شود، به بررسی تاثیر احداث این سازه بر هیدرولیک جریان عبوری از شیب شکن پرداخته می‌شود. به طور کلی اهداف این پژوهش شامل شبیه‌سازی عددی جریان عبوری از شیب شکن قائم با استفاده از نرم‌افزار Flow-3D ،بررسی مقدار استهلاک انرژی عبوری از شیب شکن قائم،صحت سنجی روابط تجربی ارائه‌شده برای خصوصیات جریان،بررسی تاثیر نصب سرریز بر استهلاک انرژی،بررسی جریان فوق بحرانی و زیربحرانی در کانال بالادست بر خصوصیات جریان می باشد. نتایج مدل Flow-3D با استفاده از داده‌های آزمایشگاهی راجاراتنام وچمنی (1995) صحت‌سنجی می‌شود و سپس روابطی که برای تعیین پارامترهای هیدرولیکی مربوط به شیب شکن توسط سایر محققین ارائه شده ارزیابی می‌شود. در این تحقیق، سپس تاثیر شیب کف کانال پایین‌دست، نصب سرریز و دریچه روی شیب‌شکن بر پارامترهای هیدرولیکی مورد بررسی قرار می‌گیرد. در این تحقیق برای شبیه سازی مدل،از میدان محاسباتی دوفازی شامل جریان آب موجود درکانال و هوای بالای آن استفاده شد.جریان را دوبعدی در نظر گرفته و از میان مدل های اغتشاشی RNGوk-?   که مدل های مربوط به جریان های لزج و آشفته است،پس از انتخاب و بررسی نتایج ،مدلRNG به دلیل تطابق بهتر نتایج محاسباتی و مشاهداتی انتخاب شده است.از نتایج محققین پیشین و همچنین روش عددهای بدون بعد،برای صحت سنجی نتایج استفاده شد.بعد از کسب اطمینان ازدقت مدل،به تاثیرات نصب سرریز بر استهلاک انرژی، بررسی جریان فوق بحرانی و زیربحرانی در کانال بالادست بر خصوصیات جریان، ارائه رابطه ای برای محاسبه استهلاک انرژی، عمق نسبی گرداب و عمق آب پایاب، بررسی مقدار استهلاک انرژی عبوری از شیب شکن قائم،پرداخته شده است.   

فلوم‌ها با شکل خاصی از مقطع و درجات مختلف همگرایی و واگرایی برای اندازه‌گیری دبی به صورت غیرمستقیم به کار می‌روند. در بسیاری از این فلوم‌ها که در کانال مستطیلی بررسی شده‌اند، رابطه دبی - اشل در مقطع تنگ‌شدگی ذوزنقه‌ای با استفاده از آنالیز ابعادی به‌دست آمده‌اند. در این پژوهش با استفاده از رابطه انرژی بین مقطع بالادست و مقطع تنگ‌شدگی(ذوزنقه‌ای شکل) رابطه‌ای برای محاسبه دبی توسعه داده شده است. درستی و دقت رابطه پیشنهادی با استفاده از داده‌های آزمایشگاهی مختلف بررسی شد. برای فلوم پیشنهادی علایی و وطن‌خواه(2023) رابطه پیشنهادی دارای NRMSE کمتر از 5 درصد است. در آزمایشگاه هیدرولیک دانشگاه رازی سازه‌ای به شکل گوه در وسط کانال مستطیلی به عرض 37 سانتیمتر نصب شد. این سازه با دو زاویه راس مختلف و چهار تنگ‌شدگی مختلف(8 پیکره‌بندی مختلف) طراحی و ساخته شد. مجموع مقاطع این سازه در گلوگاه به شکل ذوزنقه است. برای شیب جانبی 4/0 و 5/0 مقدار NRMSE به ترتیب 9/10 و 1/6 درصد است. برای این سازه روابطی با استفاده از آنالیز ابعادی نیز توسعه داده شده است. رابطه پیشنهادی در این پایان‌نامه برای کانال‌های مستطیلی با مقطع تنگ‌شدگی به شکل ذوزنقه قابل کاربرد است. برای محاسبه دبی با استفاده از این رابطه نیاز به کالیبراسیون با داده‌های آزمایشگاهی وجود ندارد. مقایسه با داده‌های آزمایشگاهی نشان داده است که این رابطه درستی بالایی در پیش‌بینی دبی دارد.

توزیع سرعت یکی از مهمترین مباحث در کانال‌های روباز است که با استفاده از آن می‌توان پارامتر‌هایی نظیر دبی و تنش برشی روی جداره‌ها را به دست آورد. توزیع سرعت در رودخانه‌ها به‌صورت سه بعدی است و می‌توان برای بر‌آورد توزیع سرعت از معادلات ناویراستوکس استفاده کرد. حل عددی معادلات حاکم بر جریان به‌صورت سه‌بعدی، پیچیده است. در برخی شرایط که سازه در مسیر رودخانه قرار ندارد، می‌توان معادلات را با درنظر گرفتن فرضیات به‌صورت دو بعدی حل کرد. در این تحقیق برای تخمین توزیع سرعت دو بعدی از مدل ریاضی ساده، کین و همکاران که یک معادله دیفرانسیل با مشتقات جزئی به فرم معادله پواسون است، استفاده می‌شود. معادله حاکم بر جریان با استفاده از روش حجم محدود جداسازی و با اعمال شرایط مرزی حل می‌شود. شبکه‌بندی محدوده حل، اولین گام در حل عددی معادلات دیفرانسیل است. با استفاده از شبکه‌بندی منظم مستطیلی و یا مثلثی می‌توان توزیع سرعت را در یک مجاری روباز محاسبه کرد. یکی از روش‌های معمول در برخورد با هندسه‌های پیچیده استفاده از شبکه بی‌سازمان مثلثی است. بدلیل طبیعت بی‌سازمان، در این نوع شبکه می‌توان المان‌ها را با شکل‌های متفاوتی در میدان با هر پیچیدگی هندسی تولید کرد. هدف از این پژوهش، توسعه مدل دوبعدی توزیع سرعت در مجاری روباز با مقطع نامنظم و با استفاده از حل عددی حجم کنترل و شبکه بندی مثلثی است. همچنین تاثیر روش‌های تخمین ضریب لزجت گردابه ای و شرایط لغزش و عدم لغزش در مرزهای بر توزیع سرعت نیز بررسی می‌شود. دقت حل عددی این معادله، با استفاده از نتایج آزمایشگاهی لین(1986) ، تومیناگا وهمکارن(1989)وبرای کانال مرکب منظم داده های پروست و همکاران (2013) در نظر گرفته شده است و همچنین برای رودخانه سورن ، رودخانه تایری ارزیابی شد . بررسی ها بیانگر این موضوع است که روش عددی در برآورد سرعت حداکثر جریان و الگوی توزیع سرعت در نواحی سیلاب دشت و مقطع اصلی کانال، دارای دقت مناسبی می باشد.   

تغییر اقلیم و افزایش جمعیت موجب افزایش مصرف در شبکه‌های توزیع آب و به دنیال آن افزایش سرعت جریان در لوله‌ها و کاهش فشار در گره‌ها شده است. در این حالت برخی مشترکین امکان دریافت آب موردنیاز را نخواهند داشت. تعویض لوله‌ها با لوله‌ها با قطر بزرگتر یکی از راهکارها می‌باشد. اما نیازمند صرف زمان و هزینه قابل توجه است. تحویل نوبتی آب می‌تواند در شبکه‌های موجود برای حل مشکل به کار رود. تحویل آب برای 6 ناحیه شبکه توزیع آب شهر تازه‌آباد به صورت 12، 8 و 6 ساعته با هدف تامین آب مورد نیاز و یکنواختی توزیع بالا با استفاده از الگوریتم جستجوی هماهنگ تک هدفه و دو هدفه بهینه شد. در مدل هیدرولیکی از روش تحلیل هیدرولیکی مبتنی بر فشار و روش گسیلنده برای تعیین دبی گره‌ها استفاده و نتایج باهم مقایسه شدند. در سناریوهای مختلف امکان تحویل آب در 4، 3 و 2 نوبت بررسی شد. مقایسه نتایج نشان داد که در الگوریتم تک هدفه نسبت آب تامین شده به آب مورد نیاز بیش از الگوریتم دو هدفه است. اما یکنواختی توزیع در الگوریتم دو هدفه افزایش پیدا کرده است. در تمام سناریوها جواب‌های روش تحلیل هیدرولیکی مبتنی بر فشار در تمامی نواحی شهر تازه‌آباد در ساعات اوج مصرف قرار گرفته است. به عبارتی نمی‌توان به صورت نوبتی آب را به نواحی مختلف تحویل داد. اما در روش گسیلنده معمولا در 2 بازه زمانی آب تحویل داده شده است. در شبکه تازه آباد چنانچه در 2 نوبت آب تحویل داده شود، حداکثر دبی در شبکه بیش از حداکثر دبی شرایط موجود شبکه است. اما در صورت تحویل آب در 3 و 4 نوبت حداکثر دبی به حداکثر دبی شبکه نزدیکتر خواهد شد. اختلاف حداکثر و حداقل دبی شبکه در الگوریتم دو هدفه کمتر از الگوریتم تک هدفه بوده است. تحویل آب در 4 نوبت کمترین تغییرات دبی و ضرایب مصرف را داشته است. با توجه به سناریوهای بررسی شده در شبکه تازه آباد، تحویل آب در 8 ساعت به عنوان بهترین گزینه انتخاب شد. در این حالت نسبت آب تامین شده به آب موردنیاز حدود 70 درصد و یکنواختی توزیع حدود 87 درصد خواهد بود. حداکثر دبی در شبکه توزیع آب تقریبا برابر حداکثر دبی در شرایط فعلی است. همچنین محدوده تغییرات دبی و ضرایب مصرف کمتر از شرایط فعلی است. به عبارتی در شبکه تغییرات فشار کمتر از شرایط فعلی خواهد بود.   

   از عوامل اصلی آسیب وتخریب سازه‌های هیدرولیکی، وقوع آبشستگی موضعی است. در بررسی و مطالعه سازه‌هایهیدرولیکی درون رودخانه‌ای، تعیین میزان فرسایش و رسوب‌گذاری امری ضروری می‌باشد. میزانفرسایش و یا رسوب‌گذاری هنگامی که یک سازه هیدرولیکی در حال اجرا است، باعث می‌شوداز تخریب سازه و تغییر ژئومرفولوژی رودخانه جلوگیری کند و باعث کاهش هزینه هایاقتصادی شود. در این پژوهش عملکرد مدل عددی Flow 3D به منظور شبیه‌سازی آبشستگی پایین دست کف بندافقی مورد بررسی قرار گرفت. نتایج صحت سنجی این مدل عددی با مدل آزمایشگاهی نشان دهندهقابلیت مدل مذکور در شبیه‌سازی پدیده مورد نظر بود. با توجه به ماهیت بستر وکارایی کف‌بند افقی، از سناریوهای مختلف شبیه سازی استفاده شد دراین پژوهش 45 آزمون با استفاده از نرم‌افزار Flow 3D به منظور تعیین میزان آبشستگی، رسوب‌گذاری وتنش برشی انجام شد. شبیه سازی های این تحقیق شامل پنج عدد فرود به مقادیر ،0.32،0.3، 0.25، 0.2 و 0.15 و سه ضریب زبری مانینگ ، 0.025، 0.02 و 0.014 برای دانه بندی 0.85 میلی متر، دانه بندی 1.4میلی متر و هچنین تنش برشی در دانه بندی 1.8 میلی متر می‌باشد.پس از صحت سنجی مدل، حاصل شد که مدل انتقال رسوب نلسون به همراه مدل آشفتگی ?-k بیشترین تطابق را باداده های آزمایشگاهی دارد. نتایجحاصل از شبیه‌سازی نشان داد که با افزایش ضریب زبری، سرعت جریان گذرنده و آبشستگیپایین دست نیز کاهش یافته است. علاوه بر این، نتایج این پژوهش نشان داد که باافزایش ضریب زبری، رسوب‌گذاری و تنش برشی افزایش پیدا کرده است. با توجه به تاثیرپذیری پدیده آبشستگی و رسوبگذاری نسبت به عدد فرود، نتایج نشان داد که با افزایشعدد فرود آبشستگی افزایش یافته است.

  دانه کاملینا باترکیبات منحصربه فردی که دارد ودر این پژوهش، سیزده لاین هاپلوئید مضاعف کاملینا در قالب طرح بلوک‏های کامل تصادفی با سه تکرار انجام شد.ویژگی‏ های مورد مطالعه شامل صفات مورفولوژیک، زراعی و بیوشیمیایی بود

   گردشگری به عنوان تاثیر محیطی حیاتی شناسایی شده است. اثرات مربوط به انتشار گاز های گلخانه ای است که با سفر، اسکان و فعالیت های تفریحی مرتبط هستند. و همچنین نه تنها باعث گرم شدن جهانی هوای کره زمین می شود، بلکه تخریب محیط زیست یا اکولوژیک مقصد میزبان می شود. علاوه براین رفتار های عمدی و غیر عمدی گردشگران باعث آسیب محیطی در بسیاری از مقصد های گردشگری مانند ایجاد اختلال در اکوسیستم مقصد گردشگری شده اند. در این بین برای کاهش تاثیرات منفی گردشگران باید به رفتار های مسئولانه محیط زیستی توجه ویژه ای داشت، به طوری که سازه های متعددی بر رفتار مسئولانه محیط زیستی گردشگران تاثیر دارد. از جمله یکی از این سازه های بسیار مهم ارزش ها می باشد. تحقیق حاضر با هدف واکاوی جایگاه ارزش ها در رفتار مسئولانه محیط زیستی در بین گردشگران پارک جنگلی طاق بستان انجام شد. پژوهش حاضر، از نوع توصیفی اکتشافی بود. ابزار گردآوری داده ها در این پژوهش پرسشنامه محقق ساخته بود. که با بررسی   پیشینه تحقیق و کمک گرفتن از پرسشنامه استاندارد شوارتز(2001) طراحی و تدوین شد. جامعه آماری پژوهش، گردشگران   پارک جنگلی طاق بستان است. روش نمونه گیری این پژوهش، تصادفی ساده است. در تعیین تعداد نمونه پژوهش از فرمول کوکران استفاده گردید. و نمونه آماری این پژوهش 300 نفر تعیین شد. تحلیل ها آماری با استفاده از نرم افزارهای    و AMOS انجام شده است. در تحلیل استنباطی داده ها از ضریب آلفای کرونباخ استفاده شد. یافته های پژوهش حاکی از آن است که ارزش های توجه به تعالی خود، ارزش های توجه به ماورای خود، ارزش های محافظه کاری و ارزش های آمادگی برای تغییر بر رفتار مسئولانه محیط زیستی به واسطه هنجارهای فردی، هنجارهای اجتماعی، نگرش نسبت به محیط زیست و آگاهی از پیامدهای تخریب محیط زیست تاثیر گذار است، همچنین ارزش های توجه به تعالی خود به طور معکوس اثر گذار است. نتایج پژوهش حاضر نشان داد که ارزش ها جایگاه مهمی در شکل دهی رفتار مسئولانه گردشگران دارند. اما ارزش ها خود به تنهایی بر رفتار مسئولانه محیط زیستی اثر گذار نمی باشد، بلکه در کنار آن متغیرهایی هم چون هنجارهای فردی، هنجارهای اجتماعی (به عنوان متغیر تعدیل گر)، نگرش نسبت به محیط زیست و آگاهی از پیامد های تخریب محیط زیست از اهمیت ویژه ای برخوردار می باشند.   

چکیده دسترسی به منابع آب مشترک بویژه در بخش کشاورزی همیشه منبع تضاد و تنش بوده است. این تضاد از زوایای گوناگونی قابل بررسی است. در این میان درک ماهیت رفتارهای تضاد آب محلی و عوامل موثر بر شکل­گیری آن از پیش نیازهای اساسی در مدیریت کارآمد منابع آب از مسیر مدیریت تضاد محسوب می­شود. از این­رو، هدف از این تحقیق واکاوی رفتارهای تضاد آب سطحی کشاورزان و عوامل موثر بر شکل­گیری این رفتار است. در این پژوهش سعی شده تا با رویکرد بوم شناسی ­نوین به واکاوی رفتارهای تضاد آب در بین بهر­ بردارن آب سطحی کشاورزی در حوضه­ی تحت پوشش بند انحرافی نازلیان در استان کرمانشاه پرداخته شود. جامعه­ی آماری تحقیق 1388 نفر از بهره­برداران است. از بین آن­ها 300 نفر بعنوان نمونه انتخاب شدند و با استفاده از ابزار پرسشنامه مورد پیمایش قرار گرفتند. روایی پرسشنامه با استفاده از پانل کارشناسان تایید شد. نتایج این تحقیق نشان داد که نگرش، هنجارهای ذهنی و کنترل رفتاری ادراک شده بر نیت تضاد بهره­بردارن اثرگذار است. نیت پیشگوی اصلی رفتار تضاد است   و رابطه­ی مثبت و معنی داری با رفتار تضاد دارد. بعلاوه نتایج این تحقییق نقش تعدیل کننده­ی ارزش­های زیست محیطی را در شکل­گیری رفتارهای تضاد تایید نمود. براساس نتایج این تحقیق   پیشنهادهایی بمنظور کاهش رفتار تضاد در بین کشاورزان مطرح شد.   کلید واژه­ها: تضاد آب، تئوری رفتار برنامه ریزی شده، پارادایم نوین اکولوژیکی، کشاورزان، بند انحرافی نازلیا   

  وجود فشارهای بالا در شبکه‌های توزیع آب موجب افزایش نشت و افت در لوله‌ها و کاهش فشار در برخی از قسمت‌های شبکه خواهد شد. مدیریت فشار شبکه توزیع به منظور کاهش فشارهای بالا با روش‌های مختلفی مانند استفاده از شیر فشارشکن، زون‌بندی، پمپ‌های با دور متغیر و ... انجام می‌شود. به منظور ارزیابی وضعیت فشار شبکه از شاخص قابلیت اطمینان استفاده می‌شود. شبکه توزیع آب جوانرود با داشتن توپوگرافی ناهموار با مشکل فشارهای بالا روبرو است.در این پژوهش برای شبکه جوانرود با استفاده از الگوریتم‌های بهینه‌سازی چند هدفه و به منظور افزایش قابلیت اطمینان محل و تنظیمات شیرهای فشارشکن تعیین شد. به این منظور سناریوهای مختلفی طراحی و اجرا شد. از بین این سناریوها امکان افزایش قابلیت اطمینان فشاری به مقدار 603/0 در صورت استفاده از شیرهای فشارشکن تنظیمی وجود دارد. همچنین چنانچه طراح قطر لوله‌های شبکه را با هدف حداکثر کردن قابلیت اطمینان انتخاب می‌کرد، این شاخص به مقدار 6524/0 افزایش می یافت.در الگوریتم دو هدفه با هدف افزایش قابلیت اطمینان فشاری و کاهش هزینه تهیه لوله، قابلیت اطمینان فشاری با تغییر قطر لوله و یک شیر فشارشکن تنطیمی به مقدار 6259/0 افزایش یافت. اما بررسی پارامترهای هیدرولیکی نشان داد که در این حالت قابلیت اطمینان سرعتی کمتر از وضعیت موجود است. به عبارتی با کوچک کردن قطر لوله سرعت افزایش و فشار کاهش می‌یابد.در حالت کلی شاخص‌های قابلیت اطمینان تعریف شده در هیچ شبکه‌ای امکان رسیدن به عدد یک را نخواهند داشت. دلیل این امر را می‌توان تغییرات مصرف آب در طول شبانه روز دانست. با تغییر مصرف گره‌ها فشار در گره و سرعت در لوله‌ها متغیر خواهد بود.واژگان کلیدی:قابلیت اطمینان، مدیریت فشار، شبکه توزیع آب، الگوریتم چند هدفه، شیر فشارشکن

پیش‌بینی فشار در اثر پدیده ضربه قوچ در طراحی خط انتقال و تجهیزات مقابله با ضربه قوچ از اهمیت زیادی برخوردار است. روش‌های عددی مختلفی برای حل معادلات ضربه قوچ به کار می‌رود. در این پژوهش روش طیفی چبیشف و روش ویسکوزیته فوق طیفی چبیشف برای حل این معادلات در حالت بسته شدن ناگهانی و آهسته شیر با ضریب زبری ماندگار، شبه‌ماندگار و غیرماندگار به کار رفته است و با داده‌های آزمایشگاهی مقایسه شد. در تمام حالات نتایج روش طیفی چبیشف با ضریب زبری غیرماندگار نسبت به شبه ماندگار و ماندگار به داده‌های آزمایشگاهی بسیار نزدیکتر است. در حالت بسته شدن سریع شیر هر دو روش طیفی با ضریب زبری غیرماندگار دارای خطای 4 درصد در پیش‌بینی فشار و نتایج هر دو روش برهم منطبق هستند. روش‌های طیفی فشار کمتر از داده‌های آزمایشگاهی را محاسبه می‌کند. در این حالت نتایج روش تفاضل محدود نیز دارای خطای حدود 4 درصد و فشار را بیشتر از فشار واقعی محاسبه می‌کند. اما در حالت بسته شدن آهسته شیر با ضریب زبری غیرماندگار، تمام روش‌ها در محاسبه فشار دارای حداکثر خطای 7 درصد در انتهای لوله و 1/2 درصد در وسط لوله هستند و مقادیر فشار حداکثر 0224/0 ثانیه دیرتر از زمان واقعی پیش‌بینی می‌شود. روش طیفی چبیشف با تعداد گره و زمان محاسبات کمتر نسبت به روش‌های عددی روشی کارآمد در حل معادلات ضربه قوچ است.

   چکیده این مطالعه از نظر پارادایمیک، در قالب روش آمیخته مشتمل بر روش کیفی و کمی بوده و از نظر هدف جزء پژوهش­های کاربردی که با استفاده از روش پیمایشی انجام شده است. هدف از مطالعه حاضر تحلیل فاکتورهای متمایزکننده مسئولیت­پذیری ذینفعان محلی در مدیریت حوزه آبخیز جوبسرخ واقع در شهرستان چرداول بود. جامعه آماری این مطالعه در بخش کمی شامل کلیه روستاییان (سرپرستان خانوار) در زیرحوزه آبخیز جوب سرخ علیا از شهرستان چرداول (1968N=) بودند، که جهت تعیین حجم نمونه از جدول مورگان استفاده شده و حجم نمونه برابر با 320 نفر با استفاده از روش­ نمونه­گیری تصادفی طبقه­ای با انتساب متناسب انتخاب شد. همچنین، جامعه مورد مطالعه در بخش کیفی شامل کارشناسان اداره کل منابع طبیعی وآبخیزداری استان ایلام و مدیریت منابع طبیعی و آبخیزداری شهرستان چرداول و نخبگان محلی روستاهای هدف بود. در این پژوهش، با استفاده از روش مصاحبه عمیق با واحدهای تحلیل، شاخص­های اولیه مسئولیت­پذیری تعیین و در بخش کمی مورد استفاده قرار گرفته شدند. در بخش کمی از ابزار پرسشنامه استفاده شد که روایی آن با استفاده از اعتبار محتوا روایی و پایایی آن با استفاده از روش آلفای کرونباخ (769/0 تا 813/0) مورد تایید قرار گرفته است. در این مطالعه اطلاعات میدانی بدست آمده با استفاده از نرم­افزار    مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. نتایج این مطالعه نشان داد، 1/54 درصد از افراد مورد مطالعه دارای میزان مسئولیت­پذیری در سطح زیاد نسبت به اجرای طرح­های آبخیزداری در منطقه مورد مطالعه بوده­اند. همچنین، 8/28 درصد دارای مسئولیت­پذیری در سطح متوسط و 2/17 درصد از افراد مورد مطالعه نیز دارای میزان مسئولیت­پذیری در سطح کم بودند. همچنین، نتایج تحلیل تشحیص نشان داد متغیر نگرش، تمایل به مشارکت و میزان همکاری دارای بالاترین ضریب استاندارد بود و این نشان از اهمیت این متغیرهای در پیش­بینی رفتار مسئولیت­پذیری افراد مورد مطالعه در طبقات سه گانه دارد. به صورت کلی، متغیرهای وارد شده در مدل 12/78 درصد از تغییرات متغیر مسئولیت­پذیری دینفعان محلی در زمینه اجرای طرح­های آبخیزداری را در کل منطقه­ی مورد مطالعه تبیین می­نمایند.    کلمات کلیدی: مسئولیت­پذیری، مشارکت، جامعه محلی، آبخیزداری، حوزه­ی آبخیز جوبسرخ   

   بلوط مهم‌ترین و فراوان‌ترین گونه­ی درختی موجود در غرب ایران به­ویژه منطقه زاگرس و منطقه حفاظت‌شده بیستون محسوب می‌شود. منطقه حفاظت‌شده بیستون به مساحت 82100 هکتار در بخشی کوهستانی در رشته­کوه­های زاگرس در استان کرمانشاه واقع است. این منطقه در ارتفاع 1320 متری از سطح دریا قرار دارد . کنه‌ها از بندپایان فعال در جنگل­های بلوط می‌باشند که نقش­های متفاوتی از جمله آفت، شکارگر و تجزیه­کننده   به­عهده دارند. با توجه به اهمیت و نقش بلوط در اکوسیستم غرب کشور فون کنه­های پیش استیگمای مرتبط با جنگل بلوط   .   Quercus در منطقه حفاظت­شده بیستون مورد بررسی قرار گرفت. در سال­های 1397 و 1398 نمونه­برداری­های متعددی از نقاط مختلف منطقه از خاک و اندام­های هوایی جنگل بلوط به عمل آمد. نمونه­ها پس از انتقال به آزمایشگاه، با استفاده از قیف برلیز جداسازی شده و پس از شفاف سازی در اسید­لاکتیک، با استفاده از مایع هویر از آن­ها اسلاید تهیه شد. در این بررسی در مجموع، 12 گونه و 16 جنس متعلق به 12 خانواده شناسایی شدند. در این میان گونه   Anystis baccarum L. از خانواده   Anystidae و گونه. Tetranychus urticae Koch از خانواده   Tetranychidae   از بیشترین فراوانی نسبت به بقیه کنه­های جمع آوری شده در این مطالعه برخوردار بودند. گونه­های شناسایی شده در این بررسی به شرح زیر است: Anystidae: Anystis baccarum Linnaeus, 1758; Bdellidae: Cyta coerulipes (Duges, 1834); Cunaxidae: Pulaeus glebulentus Den Heyer, 1980; Tydeidae: Lorryia woolleyi (Baker, 1968), Tydeus caudatus (Duges, 1834); Ereynetidae: Ereynetoides amplectorus Hunter, 1964; Iolonidae: Pronematus ubiquitus (McGregor, 1932), Pronematus rykei Meyer & Rodrigues, 1966; Erythraeidae: Parerythraeus sp.,   Abrolophus sp.; Smarididae:   Smaris   ., Fessonia   .; Raphignathidae: Raphignathus sp.; Tetranychidae: Tetranychus urticae Koch, 1836; Tetranychus turkestani (Ugarov & Nikolski), 1937, Eotetranychus frosti (McGregor, 1952);   Trombidiidae: Allothrombium sp.; Cheyletidae: Acaropsellina sollers   Kuzin, 194

   بهره برداری تلفیقی از منابع آب سطحی و زیرزمینی یکی از مهم ترین چالش های پیش روی محققین منابع آب می باشد. استفاده تلفیقی در واقع، بهره برداری از منابع آب سطحی و زیرزمینی به منظور افزایش میزان آب قابل دسترسی و استفاده پایدار از منابع آب موجود است. از این رو برنامه ریزی صحیح در این زمینه مستلزم آگاهی از نحوه برهم کنش آب سطحی و زیرزمینی در منطقه و تخمین و محاسبه پارامترها و عوامل سطحی و زیرزمینی موثر بر آن می باشد. بنابراین از اهداف اساسی مطالعه جاری، شبیه سازی برهم کنش آب سطحی و زیرزمینی با استفاده از ایجاد اتصال دینامیکی بین منابع آب­سطحی و زیرزمینی در دشت میان­دربند به طوری که داده ها و نتایج بطور ماهیانه بین مدل آب سطحی WEAPو مدل آب زیرزمینی MODFLOWدر گردش باشد.در این تحقیق از ترکیب مدل شبیه­سازی استفاده گردید. شبیه­سازی حوضه مورد مطالعه با استفاده از مدل WEAP برای یک سیستم دو مخزنه شامل سدهای گاوشان و شهدا، واقع در حوضه گاوه­رود انجام شد. در این راستا مدل­سازی بهره­برداری از مخزن بر اساس وضع موجود بهره­برداری منطقه و برای یک بازه 72 ماهه و مربوط به سال­های آبی 87-86 تا 92-91 صورت گرفت. بدین صورت که پس از جمع­آوری اطلاعات مورد نیاز، فایل ورودی مدل WEAP را تشکیل داده و مدل برای یک دوره آماری (شش سال) کالیبره شد. در این فصل نتایج حاصل از شبیه­سازی اندرکنش رودخانه و آبخوان در حالت بهره برداری همزمان از منابع آب سطحی و زیرزمینی بر اساس یک مدل کوپل شده WEAP- MODFLOW آورده شده است ،نتایج حاصل از شبیه­سازی آب­های سطحی و زیرزمینی با استفاده از مدلهای WEAP و MODFLOW ارائه شده و شرایط موجود بهره برداری از منابع آب منطقه در صورت ادامه سیاست­های موجود مورد بررسی قرار می گیرد. در ادامه نتایج حاصل از اندرکنش رودخانه و آبخوان و سهم رودخانه رازآور در تغذیه یا تخلیه آبخوان یا آب زیرسطحی در یک دوره آماری مورد بحث قرار می­گیرد. در نهایت ضمن بررسی ،تبادل رودخانه رازآور با دشت میاندربند و بیله وار وضعیت بیلان منابع آبی منطقه و مولفه های بیلان در شرایط بهره­برداری تلفیقی مورد ارزیابی قرار گرفته است.به گونه­ای که نتایج شبیه­سازی نشان داد که یکی از مهمترین دستاوردهای این تحقیق ایجاد شبیه سازی ناحیه اشباع و غیراشباع خاک با استفاده از مولفه های بیلان کامل هیدروکلیماتولوژی به صورت یک مدل کوپل شده آب سطحی و زیرزمینی اجرا می­گردد.وهمچنین در طول دوره 6 سال بیشترین مقدار تغذیه آبخوان در سطح دشت در ماه­های آبان تا بهمن است وبه این علت   که در این ماهها میزان بارندگی روی دشت زیاد بوده است. در این ماهها علاوه بر بارندگی   نیزمقداری از تغذیه حاصل از نفوذ آب آبیاری می­باشد. اما در ماههای گرم سال تنها از طریق نفوذ آب آبیاری تغذیه انجام می گیرد.    واژه­های کلیدی: شبیه­سازی، بهره­برداری تلفیقی،اندرکنش رودخانه و آبخوان، WEAP، MODFLOW

چکیده:با توجه به گستردگی و ساختار پیچیده شبکه‌های آبرسانی، به منظور تحلیل عملکرد شبکه ها در مرحله بهره برداری نیاز به یک شبیه ساز کامپیوتری وجود دارد. از پارامترهای بسیار مهم در نرم افزارهای کامپیوتری، نزدیک بودن نتایج حاصل از مدل‌سازی با وضعیت واقعی سیستم می‌باشد که برای رسیدن به این هدف باید پارامترهای مدل به طور دقیق تنظیم شوند. برای رسیدن به این خواسته باید ضرایب مدل توسط داده‌های میدانی تنظیم و کالیبره شوند. پارامترهایی که در شبکه‌های توزیع آب همواره در حال تغییر هستند عبارتند از: ضریب زبری لوله‌ها و ضرایب الگوی مصرف. این متغیرها بطور صریح و با اندازه‌گیری مستقیم قابل محاسبه کردن نیستند و معمولا به صورت ضمنی از اندازه‌گیری نتایج به دست آمده از خروجی مدل‌ها تخمین زده می‌شوند و مراحل به دست آوردن این متغیرها همانند یک مساله معکوس می‌باشد. در این تحقیق، به منظور محاسبه ضریب زبری لوله‌های شبکه آبرسانی و ضرایب الگوی مصرف از نرم افزار هیدرولیکی ایپانت و الگوریتم ژنتیک برای بهینه‌سازی استفاده شد. تابع هدف در این تحقیق حداقل‌سازی مجموع اختلاف فشار مشاهده‌ای و محاسبه‌ای در گره‌های شبکه می‌باشد. افزایش تعداد نقاط داده‌برداری باعث افزایش دقت در نتایج می‌شود، اما هزینه انجام کالیبراسیون نیز افزایش می‌یابد. بنابراین هدف کلی از این پژوهش کالیبراسیون هیدرولیکی شبکه آبرسانی با حداقل نقاط اندازه‌گیری فشار می‌باشد. در این حالت معمولا دسته جواب‌های زیادی وجود دارد که در نقاط نمونه‌برداری شده خطای قابل قبول بدست می‌آورند ولی برای سایر نقاط خطای زیادی دارند که اگر دقت نشود می‌توانند به اشتباه به عنوان جواب نهایی مدل انتخاب شوند. در این تحقیق به بررسی ارائه راه کارهایی که با استفاده از آن بتوان ضمن بهره‌گیری از حداقل نقاط نمونه برداری، جواب واقعی مدل نیز بدست آورده شود، پرداخته شده است.  واژه‌های کلیدی: ضریب زبری لوله- الگوی مصرف- شبکه توزیع آب- الگوریتم ژنتیک

   با توجه به نقش حیاتی آب، در تمامی ادوار زندگی بشر و گسترش روز افزون جمعیت، بحران کم آبی قابل پیش بینی بوده و همواره کارشناسان را بر آن داشته تا با ارائه طرح ها و شیوه های مهار آب، تلفات آن را کاهش داده و به سهولت در دسترس عموم قرار دهند. سال هاست که احداث سدها به عنوان مانعی در برابر حرکت آب و ذخیره کردن آن در مخازن عظیم، کنترل سیلاب و تولید انرژی و ... یکی از راهکارهای اساسی به شمار رفته است. علاوه بر آن، سدهای بزرگ نمادهای غرور ملی و استیلای نبوغ انسانی بر طبیعت، تامین کننده برق، آب و غذا، مهارکننده سیلاب ها، آبادکننده بیابا نها، ‌‌‌تضمین کننده استقلال ملی، ایجاد اشتغال و رونق اقتصادی و حمل و نقل آبی هر کشوری بوده است.   در پی ساخت سد ها با اهداف گوناگون و با توجه به هزینه های زیادی که صرف طراحی، ساخت وبهره‏برداری از مخازن سد ها و تاسیسات وابسته می‏شود، استفاده بهینه از منابع محدود سرمایه‌ای و طبیعی امری است که از ابتدا مورد بحث و تمایل دولت ها و متولیان و همچنین محققان بوده است، به گونه ای که از منابع به بهترین شکل ممکن استفاده شود. لذا موضوعات مختلف درگیر در سد از ابعاد مخزن و تاسیسات وابسته تا بهره‏برداری و وجود مسائل زیست محیطی، اجتماعی، امنیتی و...مورد بررسی دقیق قرار گیرد.   هدف از تحقیق حاضر انتخاب بهینه برنامه‏ریزی منابع آب و تامین بیشترین نیاز‏های آبی صنعت و کشاورزی با در نظر گرفتن مسائل زیست‏محیطی در حوضه سد بیستون (خارج از بستر) واقع در استان کرمانشاه می‏باشد. در این راستا، بهینه‌سازی وشبیه‌سازی منابع و مصارف سد بیستون به کمک نرم‌افزار‌های لینگو[1] و ویپ[2] در دو   حالت با در   نظر گرفتن سدهای درحال ساخت بالادست و بدون در نظر گرفتن آن‏ها انجام یافت. همچنین در هر دو روش سه نیاز زیست‌محیطی، صنعت وکشاورزی لحاظ گردید، در این مرحله مقدار دبی انتقالی بهینه جهت بیشترین بهره‏وری مشخص شد؛ پس از این مرحله محاسبات طراحی بهینه‏ی ایستگاه پمپاژ و خط انتقال انجام شد بدین منظور مدل کامپیوتری بر مبنای بهینه‏ساز الگوریتم ژنتیک با تابع هدف حداقل کردن هزینه‏ها   که شامل هزینه‏های ثابت و جاری سیستم در طول عمر مفید پروژه (25 سال) نوشته شد. در این مدل اطلاعاتی از لوله‏های موجود در بازار، پمپ‏های تولید شده توسط کارخانه‏های داخلی و در شرایط خاص پمپ‏های تولیدی خارج از کشور اضافه شده است. مدل به‏گونه‏ای طراحی شده است که می‏تواند محاسبات ضربه قوچ را هم انجام دهد که به طراح کمک می کند در خصوص استفاده یا عدم استفاده از تاسیسات ضربه قوچ در سیستم تصمیم گیری نماید    [1] LINGO[2] WEAP

در مطالعه حاضر با استفاده از نرم‌افزار عددی Ansys Fluent، سرریز سد آزاد شبیه‌سازی شده است. Ansys Fluent یکی از نرم‌افزارهای بسیار قوی در مدل‌سازی جریان می‌باشد که با استفاده از علم دینامیک سیالات محاسباتی به گسسته‌سازی و حل معادلات حاکم بر پدیده مورد مطالعه می‌پردازد. در این پژوهش خروجی‌های نرم‌افزار از قبیل نمایی از مرز بین آب و هوا (سطح آب)، مقادیر فشاراستاتیکی، سرعت متوسط و به دنبال آن‌، مقادیر شاخص کاویتاسیون در حالت بدون هوادهی در طول سرریز، در مدل آزمایشگاهی و مدل عددی سرریز سد آزاد استخراج و ارائه شده‌است. صحت‌سنجی نتایج با استفاده از نتایج آزمایشگاهی مدل سرریز سد آزاد با مقیاس 33/33: 1 انجام شد و سپس مدل عددی به ازای مش بهینه برای سایر دبی‌های مورد مطالعه نیز اجراشد. مقادیر تراز سطح آب، فشاراستاتیک و سرعت متوسط با استفاده از نرم‌افزار Tecplot برداشت و شاخص کاویتاسیون در طول سرریز، محاسبه شد و مشاهده شد که در طول مشخصی از انتهای سرریز (160متری در واقعیت و 3/6 متری در مدل)، پدیده کاویتاسیون   بر روی سرریز نیز، رخ خواهد داد. در نتیجه برای برطرف کردن کاویتاسیون بر روی سرریز سد آزاد، از سیستم هواده که ابعاد آن طبق معیارها، انتخاب گردیده‌، استفاده شده‌است. در گام بعدی محل جانمایی سیستم هواده و تعداد مورد نیاز جهت رفع کاویتاسیون روی سرریز مورد بررسی قرار گرفته‌است. در این تحقیق از سه سناریوی ( چهار، سه و دو سیستم هواده در فواصل مختلف) استفاده شده‌است. با اجرای مدل عددی به ازای هر سناریوی نام برده شده، مقادیر فشاراستاتیکی و سرعت متوسط   با استفاده از نرم‌افزار TecPlot استخراج و به دنبال آن شاخص کاویتاسیون نیز محاسبه شد. با توجه به مقادیر فشاراستاتیکی در هر سه حالت (چهار، سه و دو سیستم هواده)، چنین درک شد که فشار برای جریان هوادهی شده، تنها در محل قرارگیری هواده، دارای اختلاف ناچیزی نسبت به حالت هوادهی نشده می‌باشد. همچنین با توجه به مقادیر سرعت متوسط مشاهده شد که، مقادیر سرعت از محل سیستم هواده تا مسافت قابل توجهی در پایین‌دست، کاهش چشمگیری داشته است. همچنین نیز می‌توان مشاهده کرد که برخلاف مقادیر فشاراستاتیکی، سیستم هواده به خوبی توانسته باعث کاهش سرعت جریان در مجاورت پوشش‌های مجرا در نواحی بحرانی گردد و در نهایت باعث بهبود وضعیت جریان از لحاظ ایجاد پدیده کاویتاسیون شود. در انتها نیز، سرریز با دو سیستم هواده به عنوان گزینه برتر انتخاب گردید، زیرا با مقایس? مقادیر شاخص کاویتاسیون مشخص شد که تعدد سیستم هواده، تاثیر چندانی بر نتایج ندارد و همان دو سیستم هواده برای این سرریز در فواصل مشخص شده کافی می‌باشد. انتخاب این سناریو نیز، باعث صرفه‌جویی در هزینه و همچنین وقت نیز خواهد شد.واژگان کلیدی: سرریز اوجی، سد آزاد، کاویتاسیون، سیستم هواده، ANSYS FLUENT

قارچ‌هامیکروارگانیسم‌های مهمی هستند که تاثیرات متعددی بر زندگی موجودات زنده دارند.گونه‌های قارچی می‌توانند به عنوان عوامل بیماری‌زای انسان، حیوان و گیاه عمل کرده و باعث مرگ و میر و نابودیاین موجودات شوند. این میکروارگانیسم ها انواع گوناگونی دارند و براساس برخی ویژگی‌هاطبقه بندی می‌شوند. فوزاریوم یکی از قارچ‌های مهم و تاثیرگذار بر موجودات زندهاست. فوزاریوم ساکن خاک بوده و در خاک بسیاری از مناطق جهان یافت می‌شود. در جنس فوزاریومچندین گونه وجود دارد که این گونه‌ها دارای ویژگی‌های متفاوتی هستند. از جمله ویژگی‌های مهم ریخت‌شناسی برای تفکیک گونه‌ها نوع میکروکنیدیوم،ماکروکنیدیوم، کلامیدوسوسپور و شکل پرگنه‌ها روی محیط کشت است. برخی از گونه‌های فوزاریومبه صورت ساپروفیت روی مواد پوسیده و در خاک زندگی می‌کنند و برخی نیز عامل بسیاری ازبیماری‌های انسانی، حیوانی و گیاهی هستند. تعدادی از گونه‌های فوزاریوم در بیمارانمبتلا به ضعف سیستم ایمنی احتمال مرگ و میر را تا صد در صد افزایش می دهند. عوامل آبو هوایی و محیطی، پراکنش و جمعیت قارچ‌ها را تحت تاثیر قرار می‌دهد. بدون شک گونه‌هایفوزاریوم نیز تحت تاثیر این عوامل قرار گرفته و بسته به شرایط اقلیمی و محیطی درمناطق مختلف، پراکنش متفاوتی دارند. در این تحقیق چهار گونه Fusarium oxysporum، Fusarium solani، Fusarium redolense و Fusarium Neocosmosporillium (Neocosmospora vasinfecta) ازخاک‌های بکر مناطق مختلف استان کرمانشاه جداسازی و با استفاده از خصوصیاتمورفولوژیکی شناسایی شدند. برای تائید شناسایی مورفولوژیکی، دی.­اِن.اِیجدایه‌ها با روش سی‌تب استخراج شد و نواحی ITS1-5.8S-ITS2 از دی.­اِن.اِی ریبوزومیهسته‌ای توسط آغازگرهای ITS1 و ITS4 در واکنش زنجیره‌ای پلیمراز فزون‌سازیشد. نتایج واکنش زنجیره‌ای پلیمراز با الکتروفورز در ژل تایید شد. ژن‌هایفزون‌سازی شده برای توالی‌سنجی به شرکت ماکروژن کره جنوبی ارسال و توالی‌سنجیگردیدند. توالی‌های به‌دست آمده به روش دستی و با استفاده از نرم‌افزار Bioedit ویرایش و به بانک ژن ارائه و شماره دسترسیبرای مطالعات بعدی اخذ شد. برای ردیف‌چینی توالی­های به‌دست آمده با توالی­هایمرجع موجود در بانک ژن، از نرم‌افزار CLUSTAL W استفادهشد. ترسیم درخت فایلوژنتیکی با استفاده از نرم‌افزار MEGA5 با روش پیوست همسایه‌ها باتکرار 500 بوت استرپ انجام گردید. بررسی تاثیر پارامتر‌های محیطی و ویژگی‌های فیزیکوشیمیاییخاک از جمله اسیدیته، شوری، بافت خاک، میزان آهک، مواد آلی و کربن آلی خاک برپراکنش هر گونه در مناطق مختلف به روش آنالیز تطبیق متعارفی و بااستفاده از نرم‌افزار CANOCOبررسی شد. نتایج حاصل از نرم‌افزار نشان داد که حضور دو گونه F.oxysporum و F.solani با مقدار مواد آلی رابطه مستقیم و همچنین بامیزان پارامترهای شوری، اسیدیته و آهک در خاک رابطه معکوس دارد. خاک‌های دارایبافت شنی احتمالا از عوامل موثر بر حضور این دو گونه در خاک می‌باشد ولی میزان رسو سیلت فاکتورهای موثری برای وجود گونه‌های فوق نیستند. از آنجا که نمودار حاصل ازنرم‌افزار ارتباط خاصی بین این دو گونه در خاک و ارتفاع از سطح دریا را نشان نمی‌دهد،بنابراین می‌توان گفت که ارتفاع از سطح دریا عامل موثری برای حضور این گونه‌هانیست. احتمال این که گونه FusariumNeocosmasporillium با افزایش میزان آهک خاکافزایش یابد، وجود دارد. ولی نرم‌افزار ارتباط مشخصی بین سایر فاکتورهای موردبررسی و حضور این گونه نشان نداده است. گونه   N.vasinfectaفقطاز یک منطقه گرمسیر جداسازی شد و احتمالا تنها فاکتور موثر در پراکنش این گونهدمای محیط می­باشد. گونه F.redolense با شوری،اسیدیته و آهک خاک رابطه مستقیم داشت که با توجه به قلیایی بودن خاک اکثر مناطق،فراوانی بیشتر این گونه در خاک‌های مورد بررسی قابل انتظار و تائید شد. نتایج حاصلاز نرم‌افزار نشان داد که ارتباط مشخصی بین حضور F.redolanse با رس موجود در خاک وجودندارد. احتمال این که با افزایش ارتفاع از سطح دریا فراوانی این گونه بیش‌تر شودوجود دارد. میزان شن موجوددر خاک نیز باعث افزایش حضور این گونه می‌گردد. همچنین نتایج حاصل نشان دادکه با   افزایش میزان کربن موجود در خاک،احتمال حضور این گونه در خاک کاهش می­یابد. نقشه‌های پراکنش هر گونه با هرپارامتر با بهره‌گیری از نرم‌افزار GIS ترسیم و نتایج حاصل از تفسیر نقشه‌ها نشان داد که در خاک‌های با بافت لومی، آهکی (11/13 تا 33/19)، باماده آلی خیلی کم تا متوسط (65/0 تا 19/1 ) و در مقادیر کم و زیاد شوری خاک ( 73/7تا 52/8) وجود دارد. گونه F.redolense

با توجه به محدودیت شدید منابع آب قابل دسترس، هزینه­بر بودن ساخت و بهره­برداری سامانه­های آبرسانی و افزایش سریع جمعیت و رشد روز­افزون نیاز شرب این جمعیت، طراحی بهینه این شبکه­ها به طوری که بهترین عملکرد را در طول دوران بهره­برداری داشته باشند از ضروریات می­باشد. از مهم ترین فاکتورهای طراحی شبکه، انتخاب قطرهای مناسب بر اساس هزینه و کمبود فشار و سرعت جریان در شبکه است. مسئله حداقل کردن هزینه از طریق کمینه­سازی قطر لوله­های شبکه انجام می­شود که موجب کاهش فشار در شبکه می­شود. از آنجایی که تامین فشار مناسب در گره­ها از اصول مهم طراحی است و فشار پایین موجب عدم تامین کامل آب در محل مصرف خواهد شد، بنابراین در این تحقیق مسئله بهینه­سازی در چند شبکه نمونه با اهداف حداقل­سازی هزینه و حداقل­سازی کمبود فشار در کل شبکه   تعریف شد. از نرم­افزار EPANET برای تحلیل هیدرولیکی شبکه های نمونه استفاده شد و فرآیند بهینه­سازی چندهدفه از طریق کد­نویسی الگوریتم­های فرا­کاوشی PESA-II ، NSGA-II ، MOPSO، SPEA-II در محیط نرم­افزار متلب و   اتصال آن ها به بدنه EPANET صورت گرفت. تابع هزینه  ابتدا فقط با در نظر گرفتن رابطه بین هزینه و قطر و طول لوله­ها تعریف شد و برنامه با 10000 و 20000 تکرار اجرا شد. سپس در تعریف بعدی، هزینه ناشی از تعدی از محدوده مجاز فشار (حداقل و حداکثر فشار مجاز به ترتیب 30 و 70 متر در نظر گرفته شده­اند) نیز به این تابع افزوده شد و برنامه مجددا با 200 تکرار اجرا گردید. نتایج نشان داد این الگوریتم­ها توانایی بالایی در یافتن جواب­های بهینه دارند و توانستند با یافتن قطر لوله­های مناسب، شبکه را از نظر هزینه و فشار بهینه­سازی کنند. در تمامی این الگوریتم ها در نظر گرفتن هزینه تعدی از حدود مجاز فشار سبب می­شود با تعداد تکرار پایین به تعداد جواب بهینه بیشتری دست پیدا کنیم و زمان رسیدن به همگرایی به طور قابل توجهی کاهش یابد. اما بطور کلی در حالت اخیر دو الگوریتم PESA-II و SPEA-II عملکرد نسبی بهتری نسبت به سایر الگوریتم ها داشتند و از این نظر الگوریتم MOPSO در رده آخر قرار گرفت.  

چکیده روندیابی سیلاب به دلیلفراهم آوردن امکان پیش­بینی سیلاب به خصوص در مناطق سیل­خیز از اهمیت بالاییبرخوردار است و تحقیقات زیادی تاکنون در این زمینه صورت گرفته است. سنت- ونانتمجموعه معادلات یک بعدی پیوستگی و اندازه حرکت می­باشد که در شبیه­سازی عددی سیلابکاربرد دارد. این معادلات فاقد حل تحلیلی بوده و برای حل آن از مدل­های عددی مختلفنظیر نرم­افزارهای MIKE11 و   HEC - RASبهره برده می­شود. با توجه به اهمیت روندیابیسیل در مقاطع مختلف رودخانه و کاربرد آن در طراحی سیستم های هشدار سیل و همچنینپیش بینی حجم سیلاب در مقاطع پایین دست رودخانه، هدف از این تحقیق بررسی مدل MIKE11و ماشین بردار پشتیبان (SVM) در روندیابی سیل در مقاطع پایین دست رودخانهمی باشد. درمطالعه حاضر به روندیابی هیدرولیکی هیدروگراف سیل بین دو ایستگاه هیدرومتری هلیلانو تنگ سازبن در بازه ای از رودخانه سیمره واقع در استان ایلام پرداخته شد. برای این منظور در اینمحدوده 365 مقطع در نظر گرفته شد. هر یک از این دو مدل توسط یک هیدروگرافسیل واسنجی و صحت کار توسط دو هیدروگراف سیل صحت­سنجی شد. سپس هیدروگراف سیل با دوره بازگشت­هایمختلف به این دو نرم افزار داده شد و روندیابی سیل در مقاطع مختلف و با دورهبازگشت­های مختلف انجام گردید. نتایج نشان داد که هر دو مدل به خوبی توانستندهیدروگراف­های خروجی را پیش­بینی کنند. بنابراین به دلیل اینکه مدل SVMبه اطلاعات کمتری نیاز دارد می­توان   برایروندیابی سیل   از این مدل به جای مدل­هاییمانند Mike11 که به اطلاعات زیادی نیاز دارند، استفادهنمود. کلمات کلیدی: روندیابیهیدرولیکی، هیدروگراف سیل، مدل عددی MIKE11، ماشین بردارپشتیبان(SVM)

  

خشکی یکی از تنش های محیطی مهم در بسیاری از نقاط خشک و نیمه خشک جهان است که بر رشد و عملکرد گیاهان اثر بازدارنده دارد. در این راستا، تنظیم کننده­های رشد مانند سالیسیلیک اسید نقش حیاتی در طی مراحل رشد و نمو گیاهان ایفا کرده و بنابراین کاربرد مناسب آنها می­تواند باعث بهبود عملکرد گیاهان و افزایش مقاومت گیاه در مقابله با تنش خشکی ­گردد. افزودن پلیمرهای سوپرجاذب به خاک نیز به عنوان مخزن ذخیره کننده آب عمل کرده و لذا وقتی به خاک اضافه شوند، آب آبیاری را به خود جذب نموده و از فرونشست آن جلوگیری می­نمایند.   این خصوصیت برای مقابله با شرایط کم آبی و کاهش اثرات سوء تنش خشکی در گیاهان زراعی اهمیت بسزایی دارد. در این تحقیق، اثرات متقابل تنش خشکی، پلیمر سوپرجاذب و سالیسیلیک اسید بر رشد و عملکرد گیاه ماش(Vigna radiata) بررسی شد. آزمایش به صورت فاکتوریل و در قالب طرح کامل تصادفی با سه تکرار در گلخانه پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه رازی اجرا گردید. تیمارهای آزمایشی شامل تنش خشکی در سه سطح (رطوبت خاک معادل 30، 60 و 100 درصد ظرفیت زراعی)، سوپرجاذب درسه سطح (0، .3/. و 5/0درصد وزنی) و سالیسیلیک اسید در چهار سطح (0، 250، 500 و 750 میکرومولار و به صورت محلول­پاشی) بود. نتایج نشان داد که تنش خشکی باعث کاهش معنی­دار بسیاری از ویژگی­های رویشی و زایشی بوته ماش مانند طول ساقه، حجم ریشه، سطح برگ، وزن خشک ساقه و برگ، عملکرد پروتئین، محتوای نسبی آب برگ و اجزای عملکرد در سطح یک درصد شده، درحالیکه استفاده از سالیسیلیک­اسید و پلیمر سوپرجاذب باعث افزایش معنی­دار این ویژگی­ها   نسبت به شاهد گردید. همچنین، اثرات متقابل تنش خشکی و سوپرجاذب باعث تفاوت معنی­دار تعداد دانه در بوته، شاخص برداشت، وزن خشک ساقه و برگ، عملکرد دانه، عملکرد بیولوژیک، تلاش و زاد آوری، مقدار پرولین، محتوای نسبی آب برگ، وزن­تر و خشک ریشه، سطح ریشه و حجم آن شد. اثر متقابل تنش خشکی و سالیسیلیک اسید نیز به طور معنی­داری بر تعداد دانه در بوته، شاخص برداشت، طول ساقه، عملکرد دانه، تلاش و زاد آوری، مقدار پرولین، وزن­تر و خشک ریشه و سطح ریشه و اثرات متقابل سالیسیلیک اسید و سوپرجاذب بطور معنی­داری بر تعداد دانه در بوته، شاخص برداشت، مقدار پرولین، محتوای نسبی آب برگ، وزن­تر و خشک ریشه، حجم ریشه و سطح ریشه موثر واقع شد. علاوه بر این، اثرات متقابل هر سه عامل تنش خشکی، سوپرجاذب و سالیسیلیک اسید نیز باعث اختلاف معنی­داری تمامی پارامترهای آزمایشی به جز تعداد دانه در غلاف، وزن صد دانه، طول ساقه و طول ریشه گردید. بطورکلی می توان گفت که در شرایط تنش خشکی، ویژگی­های مختلف گیاه تحت تاثیر این تنش قرار گرفته و در مقابل، استفاده از غلظت 500 میکرومولار سالیسیلیک اسید و یا کاربرد 3/0 درصد وزنی سوپرجاذب دارای نقش مثبت در جهت کاهش معنی­دار اثرات تنش شدید خشکی (رطوبت 30 درصد ظرفیت زراعی) نسبت به شاهد برای اکثر صفات بوده است.کلمات کلیدی: پارامترهای رشد، تنش خشکی، سالیسیلیک­اسید، سوپر جاذب، ماش.  

در تحقیق حاضر کدی کامپیوتری توسعه داده می شود که چندین مسئله را به صورت مکمل و در ارتباط با یکدیگر مورد بررسی قرار خواهد داد. در ابتدا شبیه سازی هیدرولیک جریان برای مقاطع طبیعی رودخانه ای در سیستم های با آرایش درختی از کانال های روباز در زیر برنامه جریان صورت می­گیرد. در یک سیستم درختی، دبی کل ورودی به سیستم معلوم است و لازم است با یک الگوریتم ویژه ای که در این تحقیق مورد توجه است دبی هریک از کانال های منشعب شده از کانال اصلی تعیین گردد. همچنین با توجه به اینکه مقاطع عرضی طبیعی دارای چندین ضریب زبری متفاوت در سواحل سیلابی و کانال اصلی هستند و برای محاسبه ی عوامل هیدرولیکی نظیر عمق و سرعت جریان، نیاز به تعیین ضریب زبری هیدرولیکی معادل جریان می باشد در این زیر برنامه مقادیر ضریب زبری معادل مقاطع مرکب طبیعی با روش های مختلف محاسبه می شود. در مدل حاضر به بررسی 26 معادله ی موجود برای محاسبه ی ضریب زبری معادل در مقاطع طبیعی پرداخته می شود و با مقایسه با نتایج اندازه گیری قبلی و مدل های تجاری معروف روابط موجود مورد ارزیابی قرار می گیرند. پس از شبیه سازی هیدرولیک جریان   نتایج که شامل عمق و سرعت جریان در مقاطع مختلف درهر یک از شاخه ها می باشد به زیر برنامه آلودگی فرستاده می شوند. همواره آب های سطحی که به صورت رودخانه ها جاری هستند محل تخلیه ی پساب و فاضلاب های ناشی از فعالیت های کشاورزی، صنعتی و شهری می باشند. این موارد کیفیت منابع آبی را برای مصارف انسانی تحت تاثیر قرار میدهند. حتی گاهی،میزان و نوع آلودگی به گونه ای است که به محیط زیست و زیست گاه های جانوری آسیب های جبران ناپذیری وارد می گردد. بنابراین بهره برداری مناسب از رودخانه ها نیازمند به در دست داشتن اطلاعات کافی در زمینه ی میزان و نوع آلاینده های موجود در آن می باشد. در طی این تحقیق در زیر برنامه آلودگی با استفاده از حل عددی معادله ی انتقال و پخش، روندیابی آلودگی انجام می شود.

چکیده امروزه بررسی و تحلیل عدم قطعیت­ها در هر برنامه­ای امری ضروری محسوب می­گردد، بطوری­که بدون در نظر گرفتن و تحلیل این عدم قطعیت­ها، وقوع حالات نامطلوبی، که رخداد آن­ها اهداف برنامه را به چالش می­کشاند، دور از انتظار نیست. بررسی و تحلیل عدم قطعیت­ها در چارچوب مدیریت ریسک انجام می­گیرد. اصولا از روش شبیه سازی مونت کارلو به عنوان ابزاری جهت تحلیل و بررسی یکپارچه و همزمان ترکیبات مختلف عدم قطعیت­ها استفاده می­گردد. این روش ابزار قدرتمندی جهت بررسی بررسی پیامد رخداد انواع حالات سامانه، با توجه به عدم قطعیت­ها می­باشد که مزایای قابل توجهی، از جمله در نظر گرفتن رخداد همراه با عدم قطعیت­ها و قابلیت ارائه­ی ابعاد گوناگون تابع مطلوبیت را دارا می­باشد عدم قطعیت جز جدایی ناپذیر مدل­های هیدرولوژیکی و هیدرولیکی است و ارزیابی مناسب از عدم قطعیت­ در مدل­های هیدرولوژیکی و هیدرولیکی ممکن است برای جلوگیری از تصمیمات پرخطر، هزینه­های بالا در چرخه عمر محصولات و طراحی سازه­ها کمک کند.   هدف از این تحقیق تحلیل عدم قطعیت در نقشه­های پهنه­بندی سیل در بازه­ی از رودخانه سیمره می­باشد. در این منطقه به دلیل بارش­های شدید، سیل باعث خسارت زیادی می­شود. ابتدا پهنه بندی سیل با مدل HEC-RAS، براساس فاکتور F کالیبره گردید. سپس با استفاده از تولید داده مصنوعی، 30 سری داده پیک مصنوعی برای دوره بازگشت­های 2، 5، 10، 25، 50 و 100 ساله تولید شد. در نهایت با استفاده از منحنی دبی- احتمال بدست آمده، مرزهای احتمالی دشت سیلابی رودخانه در سطح احتمال 90 و 10 درصد تعیین گردید. نتایج نشان داد با افزایش دوره بازگشت پهنای باند عدم قطعیت افزایش می­یابد بطوری­که بیش­ترین پهنای باند عدم قطعیت به میزان 450 هکتار مربوط به سیل با دوره بازگشت 100 سال می­باشد. در ادامه با شبیه سازی مونت کارلو نمونه برداری از فضای پارامتر ( ضربی زبری دشت سیلابی و کانال) صورت پذیرفت و مدل 500 بار اجرا شد، نتایج با پهنه مشاهداتی بر اساس فاکتور F مورد ارزیابی قرار گرفت.منحنی سطح پاسخ حاصل از نمونه برداری مونت کارلو نشان داد که بالاترین عملکرد F زمانی است که ضریب زبری کانال برابر با 046/0 و برای ضریب زبری دشت سیلابی برابر با 058/0 باشد. سپس با استفاده از تابع توزیع تجمعی پهنه­های سیلابی در حد بالا و پایین عدم قطعیت بدست آمد. کلمات کلیدی: عدم قطعیت، پهنه سیل احتمالاتی ، مونت کارلو، رودخانه سیمره  

مدیریت زراعی علف­های هرز یکی از راهکارهای مهم در کشاورزی پایدار است. در این راستا شناسایی صفات گیاهی موثر بر توان رقابتی و شرایط تغذیه­ای گیاه زراعی از اهمیت ویژه­ای برخوردار است. این آزمایش به منظور شناسایی ویژگی­های گیاهی موثر برتوان رقابتی ارقام گندم با علف­های هرز در سطوح مختلف نیتروژن در سال 1394 و در مزرعه تحقیقاتی پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه رازی کرمانشاه انجام شد. آزمایش به صورت اسپلیت پلات و در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی در سه تکرار اجرا شد. عوامل مورد بررسی شامل کاربرد نیتروژن در سه سطح ( 0، 50 و 100 درصد توصیه شده بر اساس آزمون خاک) به عنوان فاکتور اصلی و ارقام گندم ( اروم، سیروان، سیوند، پارسی، پیشگام، پیشتاز و میهن) به عنوان فاکتور فرعی بودند. به منظور بررسی تاثیر فاکتورهای آزمایشی بر تداخل علف­های هرز، هر تکرار به صورت طولی از وسط به دو نیم تقسیم شد که در یکی از آنها علف­های هرز در سرتاسر فصل رشد کنترل شد و در دیگری کنترلی صورت نگرفت. نتایج نشان داد که در بین سطوح نیتروژن بیشترین و کمترین عملکرد به ترتیب مربوط به سطوح کودی 100 و صفر درصد بود. در بین ارقام گندم نیز رقم پیشگام بیشترین و رقم اروم و میهن دارای کمترین عملکرد بودند. همچنین با افزایش میزان مصرف کود نیتروژن در شرایط تداخل با علف­های هرز شاخص قدرت تحمل رقابت ارقام کاهش یافت و تراکم و وزن خشک علف­های هرز افزایش یافت که نشان از قدرت رقابتی بیشتر علف­های هرز نسبت به ارقام گندم بود. در مجموع نتایج نشان داد که در رقابت با علف­های هرز نیز ارقام سیوند، پیشتاز و پیشگام به دلیل شاخص سطح برگ، ارتفاع، سرعت رشد محصول، وزن گیاهچه و تعداد سنبله در متر مربع بیشتر با کاهش تراکم و بیوماس علف­های هرز دارای شاخص تحمل رقابت بالاتری نسبت به دیگر ارقام بودند.  کلمات کلیدی: تداخل، رقابت، رقم، گندم، نیتروژن، ویژگی­های گیاهی  

باتوجه به کمبود آب در کشور افزایش عملکر هیدرولیکی وبالابردن راندمان توزیع آب در شبکه های آبیاری ضرروی می باشد . یکی از راه کارهای بالابردن راندمان بهره وری آب در کشاورزی افزایش دقت در اندازه گیری دبی و کنترل سطح آب می باشد . به منظور کنترل سطح آب از دریچه های کشویی و قطاعی استفاده می شود . تخمین ضریب دبی و به تبع آن دبی عبوری از این دریچه ها ضرروریست . از این رو دز این پژوهش به بررسی تاثیر آستانه بر ضریب دبی دریچه های کشویی و قطاعی در شرایط جریان آزاد با استفاده از نرم افزار فلوتردی پرداخته شده است .