تاریخ دفاع: 1405/7/26
دانشجو

نگین سنجری نیا

دانشکده / گروه آموزشی علوم اجتماعی و تربیتی | گروه روانشناسی

نقش میانجی احساس تنهایی در رابطه پیوستگی اجتماعی با سلامت روان دانش آموزان دوره متوسطه دوم شهر کرمانشاه

استاد راهنما آسیه مرادی
استاد مشاور هاشم جبرائیلی

چکیده

   چکیده هدف: هدف اصلی این پژوهش، تبیین رابطه میان پیوستگی اجتماعی و سلامت روان دانش‌آموزان دوره متوسطه دوم شهر کرمانشاه با در نظر گرفتن نقش میانجی احساس تنهایی بود. این مطالعه به دنبال بررسی این مسئله است که چگونه پیوندهای اجتماعی می‌توانند از طریق کاهش انزوای هیجانی، سلامت روان دانش‌آموزان را بهبود بخشند. روش: این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی- پیمایشی از نوع همبستگی و مبتنی بر مدل‌یابی معادلات ساختاری (SEM) بود. جامعه آماری شامل دانش آموزان دوره متوسطه دوم شهر کرمانشاه در سال تحصیلی ???4-???5 بود که بر اساس روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای چندمرحله‌ای ، 247 نفر نمونه انتخاب شدند. ابزارهای گردآوری داده شامل پرسشنامه سلامت روان   گلدنبرگ و هیلر (1979)، پرسشنامه پیوستگی اجتماعی کارول و همکاران   (2017) و پرسشنامه احساس تنهایی راسل، پیپلا و کارتونا (1980) بود. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزارهای      نسخه 27 و   Mplus نسخه 8 تحلیل شدند و برای ارزیابی مدل مفهومی، تحلیل عاملی تاییدی و الگویابی معادلات ساختاری به کار رفته است. یافته ها : یافته‌ها نشان دادند که پیوستگی به مدرسه (?=-0.34، p<0.01، t=-3.41)، خانواده (?=-0.41، p<0.01، t=-4.08) و دوستان (?=-0.48، p<0.01، t=-4.30) با سلامت روان رابطه معناداری داشتند، در حالی‌که رابطه پیوستگی به جامعه با سلامت روان معنادار نبود (?=0.03، p=0.64، t=0.46). همچنین، پیوستگی به مدرسه (?=-0.19، p<0.01، t=-2.82)، خانواده (?=-0.28، p<0.01، t=-5.11) و دوستان (?=-0.53، p<0.01، t=-8.58) با احساس تنهایی رابطه منفی و معناداری داشتند، اما رابطه پیوستگی به جامعه با احساس تنهایی معنادار نبود (?=0.05، p=0.38، t=0.87). احساس تنهایی نیز با سلامت روان رابطه معناداری نشان داد (?=0.71، p<0.01، t=5.57). بررسی اثرات غیرمستقیم نیز نشان داد که احساس تنهایی در مسیر پیوستگی به مدرسه و سلامت روان (?=0.14، p<0.01)، پیوستگی به خانواده و سلامت روان (?=0.20، p<0.01) و پیوستگی به دوستان و سلامت روان (?=0.38، p<0.01) نقش میانجی معناداری داشت، در حالی‌که اثر غیرمستقیم احساس تنهایی در مسیر پیوستگی به جامعه و سلامت روان معنادار نبود (?=-0.04، p=0.39). بررسی شاخص‌های برازش مدل نیز (?²/df=1.29، CFI=0.93، TLI=0.93، RMSEA=0.03 و SRMR=0.08) نشان داد که مدل پژوهش از برازش مناسبی با داده‌ها برخوردار است. نتیجه گیری: نتایج پژوهش حاضر نشان داد که تقویت پیوستگی اجتماعی، به‌ویژه در ابعاد خانواده، مدرسه و دوستان، و توجه به نقش میانجی احساس تنهایی می‌تواند در ارتقای سلامت روان دانش‌آموزان نقش موثری داشته باشد؛ در حالی‌که پیوستگی به جامعه رابطه معناداری با سلامت روان و احساس تنهایی نشان نداد. این یافته‌ها می‌توانند مبنایی برای طراحی برنامه‌های آموزشی و مشاوره‌ای در مدارس با هدف تقویت پیوندهای اجتماعی، کاهش احساس تنهایی و ارتقای سلامت روان دانش‌آموزان باشند. پیشنهاد می‌شود در پژوهش‌های آینده، از نمونه‌های متنوع‌تر و طرح‌های طولی برای بررسی دقیق‌تر روابط میان این متغیرها استفاده شود. کلمات کلیدی: پیوستگی اجتماعی، احساس تنهایی، سلامت روان، دانش‌آموزان.