دانشگاه رازی

   یک کمپلکس سه‌تایی نیکل(II)   با فرمول [Ni(GFS)(Phen)(H2O)]Cl سنتز شد که در آن داروی گایافنزین (GFS) به عنوان لیگاند سه ‌دندانه و 1,10-فنانترولین   (Phen) هم به عنوان ‌لیگاند به‌کار رفت. محصول با بازده مناسب به‌دست آمد و توسط آنالیز عنصری، طیف‌سنجی UV–Vis، FT-IR   و رسانایی مولی مشخصه‌یابی شد که ساختار و الگوی هماهنگی آن را تایید کرد. خواص اتصال کمپلکس به DNA تیموس گوساله (ct-DNA) با استفاده از روش‌های طیف‌سنجی مختلف شامل جذب UV–Vis، جابجایی فلورسانس رقابتی، دورنگ نمایی (CD) و ویسکوزیته بررسی شد و با داکینگ مولکولی پشتیبانی گردید. نتایج نشان داد که برهم‌کنش به صورت خودبخودی با ثابت‌های اتصال در مرتبه   M?¹ 10³ رخ داده و هر دو نوع پیوند بین‌لایه‌ای و شیار کوچک دخیل هستند. شبیه‌سازی‌های داکینگ پیوندهای هیدروژنی پایدار و برهم‌کنش‌های الکترواستاتیک با DNA نوع B را آشکار ساخت که با تغییرات طیفی و ویسکوزیته همراه بود. اثر سمیت کمپلکس به‌صورت آزمایشگاهی روی رده‌های سلولی سرطان معده (AGS) و پروستات (PC-3) با آزمون MTT بررسی شد. کمپلکس به صورت وابسته به دوز و زمان باعث کاهش زنده‌مانی سلول‌ها شد و بیشترین مهار در غلظت 640 میکروگرم بر میلی‌لیتر پس از 72 ساعت مشاهده گردید. همچنین فعالیت آنتی‌اکسیدانی با آزمون مهار رادیکال DPPH تایید شد و کمپلکس فعالیت بیشتری نسبت به گایافنزین آزاد نشان داد. برهم‌کنش کمپلکس با آلبومین سرم انسانی (HSA) نیز توسط UV–Vis، خاموشی فلورسانس، جابجایی شناساگرهای اختصاصی، طیف‌سنجی CD و مطالعات داکینگ بررسی گردید. داده‌ها نشان‌دهنده اتصال موثر کمپلکس و تغییرات ساختاری خفیف در HSA بودند. به طور کلی، کمپلکس [Ni(GFS)(Phen)(H?O)]Cl سنتز شده، توان بالای اتصال به DNA، فعالیت آنتی‌اکسیدانی و خاصیت بالقوه ضدسرطانی به همراه برهم‌کنش‌های پروتئینی قابل توجه نشان داد که قابلیت بررسی‌های بیشتر در زمینه‌های زیست‌پزشکی را دارد.