نشست تخصصی «کنسرسیوم دانشگاه‌های زاگرس» با حضور معاونان و روسای دانشگاه‌های رازی و ارومیه در دانشگاه ارومیه برگزار شد. در این جلسه که با هدف هم‌افزایی علمی برای مقابله با بحران‌های زیست‌محیطی، اقتصادی و اجتماعی منطقه شکل گرفت، بر ایجاد رصدخانه داده‌محور، ارائه راهکار‌های مدیریتی برای خشکسالی، آتش‌سوزی‌های جنگلی، کاهش جمعیت و تخریب منابع طبیعی تأکید شد. همچنین دانشگاه ارومیه پیشنهاد افزودن موضوع احیای دریاچه ارومیه و تالاب‌ها را به مأموریت‌های کنسرسیوم مطرح کرد و بر توسعه همکاری‌های فرامرزی با دانشگاه‌های ترکیه و عراق تأکید نمود.

به گزارش روابط عمومی دانشگاه رازی، نشست تخصصی بررسی و تشکیل «کنسرسیوم دانشگاه‌های زاگرس» روز یکشنبه ۱۱ مردادماه ۱۴۰۵ با حضور دکتر رضا آقایاری، معاون آموزشی و تحصیلات تکمیلی دانشگاه رازی، دکتر عباس مهروان، مسئول راهبری دبیرخانه کنسرسیوم دانشگاه‌های زاگرس، دکتر محمود رضازاد باری، رئیس دانشگاه ارومیه، دکتر اسماعیل آین، معاون آموزشی، و دکتر صابر امیری، نماینده معاون پژوهشی دانشگاه ارومیه، در دفتر ریاست دانشگاه ارومیه برگزار شد.

در ابتدای این جلسه، دکتر «محمود رضازاد باری» در سخنانی ضمن خیر مقدم به میهمانان، با اشاره به ساختار و امکانات آموزشی و پژوهشی دانشگاه ارومیه، توانمندی‌های این دانشگاه در حوزه‌های مدیریت منابع آب، کشاورزی و دامپزشکی را به عنوان محور‌های اصلی مشارکت در کنسرسیوم یادشده معرفی کرد.

سپس دکتر رضا آقایاری، معاون آموزشی و تحصیلات تکمیلی دانشگاه رازی، در سخنانی ضمن قدردانی از میزبانی دانشگاه ارومیه، با تبیین ظرفیت‌های آموزشی این دانشگاه، اهداف تشکیل جلسه را تشریح کرد و بر توسعه تعاملات آموزشی، پژوهشی و فرهنگی بین دو دانشگاه و نیز نقش کلیدی کنسرسیوم در توسعه فعالیت‌های مشترک دانشگاهی با محوریت مطالعه و ارائه راهکار‌های مدیریتی برای بحران‌های اجتماعی، زیست‌محیطی و اقتصادی منطقه تأکید کرد.

در ادامه، دکتر عباس مهروان، مسئول راهبری دبیرخانه کنسرسیوم دانشگاه‌های زاگرس، با ارائه پیشینه‌ای از شکل‌گیری این ایده که نخستین بار توسط رئیس دانشگاه رازی در جلسه روسای دانشگاه‌های غرب کشور (۸ دی‌ماه ۱۴۰۴) مطرح شده بود، به تشریح ضرورت تشکیل کنسرسیوم پرداخت.

وی با استناد به آمار‌هایی نظیر کاهش نسبت جمعیت ساکن در زیست‌بوم زاگرس از ۱۱.۷ به ۹.۱ درصد در چهار دهه اخیر، سهم ناچیز منطقه از تولید ناخالص ملی، تخریب منابع طبیعی، آلودگی‌های زیست‌محیطی، مخاطرات طبیعی همچون سیل و زلزله، آتش‌سوزی‌های مکرر در جنگل‌های بلوط، خشکسالی و عدم تناسب میان شاخص زیست‌پذیری و ردپای اکولوژیکی، بر لزوم ورود علمی و فنی دانشگاه‌ها برای رفع این معضلات تأکید کرد.

دکتر مهروان مأموریت‌های پیشنهادی کنسرسیوم را شامل پایش مستمر داده‌محور از زیست‌بوم زاگرس و ایجاد رصدخانه علمی با بهره‌گیری از فناوری‌های نوین و هوشمند، ارائه راهکار‌های علمی و مدیریتی برای پیشگیری از سوانح طبیعی، حفظ و احیای جنگل‌ها و رویش‌های طبیعی، توانمندسازی تاب‌آوری اجتماعی و معیشتی جوامع محلی، و پشتیبانی علمی–تحلیلی از سیاست‌گذاری‌های مرتبط با این منطقه برشمرد.

وی همچنین برقراری ارتباط میان دانشگاه‌های منطقه، ایجاد بستر هم‌افزایی، ساماندهی کارگروه‌های تخصصی و تقویت جایگاه مرجعیت علمی کنسرسیوم در حکمرانی زیست‌محیطی را از اهم وظایف دبیرخانه دانست.

در ادامه، دکتر رضازاد باری، رئیس دانشگاه ارومیه، ضمن اعلام موافقت با مشارکت این دانشگاه در کنسرسیوم دانشگاه‌های زاگرس، پیشنهاد کرد که موضوع «حفظ و احیای دریاچه ارومیه و باززنده‌سازی تالاب‌های منطقه» نیز به مأموریت‌های کنسرسیوم افزوده شود.

وی همچنین بر توسعه ارتباطات آموزشی و پژوهشی دانشگاه ارومیه با دانشگاه‌های ترکیه و عراق به عنوان عاملی مؤثر در پیشبرد اهداف کنسرسیوم تأکید کرد و عواملی، چون قاچاق چوب، چرای بی‌رویه دام و از بین رفتن منابع آبی را از دیگر چالش‌های اساسی منطقه برشمرد.

دکتر رضازاد باری با اشاره به توانمندی دانشگاه ارومیه در زمینه آبیاری هوشمند زیرسطحی و کشاورزی پایدار، مشارکت در کنسرسیوم را گامی مؤثر در حل این معضلات دانست و بر ظرفیت‌های بالقوه منطقه از جمله گیاهان دارویی، صنایع دستی و فرهنگ‌های بومی غنی تأکید کرده و توسعه گردشگری پایدار را عاملی تأثیرگذار در توسعه متوازن زیست‌بوم زاگرس عنوان کرد.

در ادامه، دکتر اسماعیل آین، معاون آموزشی دانشگاه ارومیه، با تأکید بر ضرورت تشکیل این کنسرسیوم، بر اهمیت مطالعات فرهنگی اقوام ساکن در منطقه و گنجاندن آن به عنوان بخشی از اطلس جامع زاگرس تأکید نمود.

وی تسریع در تشکیل کارگروه‌های تخصصی را برای آغاز فعالیت‌های مشترک دانشگاهی ضروری دانست و مقابله با پدیده ریزگرد‌ها و گرد و غبار را از اولویت‌های محیطی کنسرسیوم برشمرد.

سپس دکتر صابر امیری، نماینده معاون پژوهشی دانشگاه ارومیه، نیز با اشاره به تنوع و پیچیدگی مشکلات مناطق مختلف زاگرس، بر اولویت‌بندی چالش‌ها و پتانسیل‌ها با مشارکت همه دانشگاه‌های عضو تأکید کرد و استفاده از فناوری‌های نوین و نوآوری در ارائه راهکار‌ها را به عنوان نقطه محوری همکاری‌های دانشگاهی مطرح نمود.

این نشست با اعلام آمادگی کامل دانشگاه ارومیه برای پیگیری مستمر فعالیت‌های کنسرسیوم دانشگاه‌های زاگرس و تأکید بر نقش‌آفرینی مؤثر دانشگاه‌های منطقه در حکمرانی علمی و زیست‌محیطی زاگرس به پایان رسید.