نشست تخصصی بررسی موانع ازدواج جوانان در دانشگاه رازی

نشست تخصصی بررسی موانع ازدواج جوانان در دانشگاه رازی


نشست تخصصی بررسی موانع ازدواج جوانان در دانشگاه رازی برگزار شد

 

 

به گزارش روابط عمومی دانشگاه رازی، نشست تخصصی بررسی موانع ازدواج جوانان و ارائه راهکارهای عملیاتی برای آن، 29 تیر ماه 1399 با همکاری نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه رازی، روابط عمومی دانشگاه و موسسه رهروان مسیر آرامش و با حضور جمعی از خبرنگاران در مرکز اسناد توسعه استان و کرمانشاه‌شناسی دانشگاه برگزار شد.

در این میزگرد، حجت‌الاسلام والمسلمین محسن قلندری مسئول نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه رازی، حجت‌الاسلام والمسلمین مرتضی جلیلی مسئول ستاد استانی ازدواج دانشجویی و مسئول نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه آزاد اسلامی استان کرمانشاه، دکتر جهانگیر کرمی رئیس مرکز مشاوره دانشگاه رازی، الهه صادقی رئیس سلامت جوانان و نوجوانان دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه و مهدی عبدالمالکی رئیس سازمان فرهنگی و اجتماعی شهرداری کرمانشاه حضور یافتند و به بیان دیدگاه‌ها و نقطه نظرات خود پرداختند.

در ابتدا مجید قیطولی مدیر اداره روابط عمومی دانشگاه رازی ضمن خیرمقدم به میهمانان و تشکر از حضور در این نشست اظهار داشت: دانشگاه رازی با نزدیک به نیم قرن فعالیت آموزشی، پژوهشی و آکادمیک در استان بستر توسعه را فراهم نموده است و نقش مهمی در توسعه استان داشته و با توجه به مسئولیت اجتماعی در قبال مسائل استان از سال گذشته مجموعه نشست‌ها و میزگردهایی را با اساتید دانشگاه و دستگاه‌های اجرایی تدارک دیده‌ایم و نتایج این میزگردها را به مقامات عالی استان و کشور ارسال کردیم.

 

 

در این راستا طی جلسه با حجت‌الاسلام والمسلمین قلندری مسئول محترم نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه رازی یک نشست تخصصی با موضوع بررسی موانع ازدواج جوانان را تدارک دیدیم و از برخی مدیران اجتماعی استان، مسئولان دانشگاه علوم پزشکی و اساتید دانشگاه رازی دعوت کردیم تا به صورت تخصصی موانع ازدواح را از دیدگاه آن سازمان مورد بررسی قرار بدهند و راهکارهای عملی برای رفع این موانع را پیشنهاد نمایند.

در ادامه حجت‌الاسلام والمسلمین محسن قلندری مسئول نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه رازی ضمن خیر مقدم به میهمانان و قدردانی از حضور عزیزان در این نشست برای بررسی مسائل و موانع ازدواج طی سخنانی اظهار داشت: موضوع ازدواج که این روزها به جهت مشکلات خاصی که ایجاد شده نقل محافل فرهنگی هست و إنشاءالله به یک نتیجه‌ای برسیم که ماحصل این جلسه گفتمانی برای حل مشکلات و موانع ازدواج گردد.

 

 

حجت‌الاسلام والمسلمین قلندری افزود: آنچه از جامعه برخاسته و به گوش همه می‌رسد مخصوصا کسانیکه در مسائل فرهنگی دغدغه‌مندند، از مهم‌ترین موانع ازدواج بحث اقتصادی خیلی مطرح است که مشکلات اقتصادی به جد جوانان را اذیت می‌کند. در دانشگاه بیشتر دانشجویانی که با آنها سر و کار داریم معمولا حرفشان این است که من فعلا داشته‌ای ندارم، شغلی ندارم یعنی مهم‌ترین دغدغه آنها دغدغه اقتصادی اعم از شغل و شرایط عادی و پایه‌ای زندگی هم هست که متاسفانه گوشزد می‌کنند که ما از این بی‌بهره‌ایم، در چند سال اخیر به جهت تورم سرسام‌آوری که در جامعه با آن مواجه هستیم روز به روز شرایط برای ازدواج جوانان سخت می‌شود به طوریکه یک جوان اگر بخواهد زندگی‌اش را شروع کند حداقل زندگی را بخواهد جمع کند واقعا خیلی از ما که مسیر زندگی را می‌شود گفت تا یک قدمی برداشتیم خود ما هم نمی‌توانیم تهیه کنیم چه برسد به آن جوانی که می‌خواهد شروع زندگی‌اش را با کمترین داشته‌هایش آغاز کند.

این مسئول افزود: فکر می‌کنم باید در مباحث اقتصادی به ویژه در استان که مشکل بیکاری هم داریم و بحث تهیه وام ازدواج و بسترسازی که باید در این مسیر انجام شود ورود کنیم و هدف از این نشست هم بیشتر واکاوی یک مشکل هست تا به نتیجه مطلوب برای عملیاتی کردن بحث برسیم و إنشاءالله جوانان منتفع بشوند و بتوانند یک ازدواج آسان و پایداری داشته باشند.

 در ادامه حجت‌الاسلام والمسلمین مرتضی جلیلی مسئول ستاد استانی ازدواج دانشجویی و مسئول نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه آزاد اسلامی استان کرمانشاه ضمن تبریک ایام ذی‌الحجه اظهار داشت: در بحث ازدواج جوانان که بالاخره در دانشگاه با آنها مواجه هستیم یک مشکل اساسی وجود دارد و باعث می‌شود که جوانان رغبتی به ازدواج نداشته باشند و برای ازدواج دیر اقدام می‌کنند بحث حوزه شناختی و ذهنی و فکری دانشجویان و جوانان است که می‌بینیم چالش‌های مهمی در این قضیه دارند، اولین چالشی که وجود دارد این است که فهم درستی از مقوله ازدواج و همسرگزینی ندارند وقتی با جوانان صحبت می‌کنیم که هدف شما از ازدواج چیست و برای چه ازدواج می‌کنید؟ دچار مشکل هستند و فهم درست و دقیق و کاملی ندارند.

 

 

حجت‌الاسلام والمسلمین جلیلی بیان داشت: جوانان در اینکه چرایی و فلسفه ازدواج چیست و برای چه باید ازدواج کنیم دچار مشکلات وسیع هستند و وقتی ما شروع به صحبت می‌کنیم تازه می‌فهمیم که برداشت‌های آنان از ازدواج برداشت‌های دیگری است، متاسفانه به خاطر فضای امروزی جامعه، بحث روابط ناسالم قبل از ازدواج هم دامن زده به اینکه برداشت‌ها از بحث ازدواج و زندگی مشترک یک برداشت سطحی و مبتذل و کاملا دور از آن چیزی است که باید اتفاق بیفتد و لذا احساس می‌کنم که باید در این حوزه هم کار شود که چرایی ازدواج و اینکه ازدواج قرار است چه آورده‌ای برای جوانان داشته باشد؟ وقتی به آیات و روایات مراجعه می‌کنیم می‌بینیم که بحث ازدواج برای این است که یک بستری را آماده کند تا در این بستر جوانان بتوانند رشد و کمال و آن مسیری که باید را طی کنند؛ چه مسیر دنیوی چه مسیر معنوی و اخروی نیاز به یک بستری دارد و این بستر را ازدواج فراهم می‌کند.

وی افزود: در آیات قرآن بیان شده که ما انسان‌ها را از دو جنس خلق کردیم که کنار هم بتوانند به آرامش برسند، برداشت دین همین است، در این مبحث نیازی وجود دارد که دو بخش است یک نیاز عاطفی و نیاز به همسر، نیاز عاطفی به همسر کاملا متفاوت از نیاز عاطفی به پدر و مادر و خواهر و برادر و... است، یک بخش دیگر نیاز جنسی است که بالاخره این نیاز انسان از نگاه دین فقط از مسیر ازدواج فراهم می‌شود، تا این دو نیاز درست تامین نشود انسان نمی‌تواند به آرامش برسد و این عدم آرامش باعث می‌شود که در مسیر ازدواج در رشد دنیوی و اخروی دچار مشکل شویم. ما وقتی با جوانان مواجه می‌شویم می‌بینیم که اصلا چنین برداشتی از ازدواج ندارند، مثبت‌ترین برداشت‌هایی که دارند اینکه ما می‌خواهیم به کمال و تکامل برسیم این حرف غلطی نیست اما حرف ناقصی است بعد می‌بینیم که در همسرگزینی هم دچار مشکل می‌شوند.

حجت‌الاسلام والمسلمین جلیلی بیان داشت: پس یک مشکل برداشتی و شناختی این است که نسبت به هدف از ازدواج و اینکه ازدواج چه کارکردی دارد دچار مشکل می‌شوند و این مساله باید حل شود، بخش دیگر که از نظر فکری دچار مشکل‌اند و تقریبا خالی الذهن هستند و مشکل قبلی روی این مساله تاثیر می‌گذارد در بحث همسرگزینی است اینکه معیارهای انتخاب همسر چیست؟ من با کدام همسر می‌توانم به هدف برسم؟ چون هدف مشخص نیست و نمی‌داند بدینوسیله می‌خواهد به کجا برسد در انتخاب کسی که قرار است به وسیله او به آن هدف برسد دچار مشکل می‌شود و مسیر اشتباهی را خواهد رفت و به خاطر آن مشکل دچار یک مشکل شناختی دیگر می‌شود، لذا در بحث انتخاب همسر و همسرگزینی هم دچار مشکل‌اند. معیارهایشان معیارهای درست و دقیقی برای انتخاب همسر نیست لذا می‌بینیم که آمار طلاق در سال‌های اولیه ازدواج خیلی بالاست و درصد بالایی از طلاق‌ها در 4 تا 5 سال اول زندگی اتفاق می‌افتد و نزدیک 60 درصد از طلاق‌هایی که اتفاق می‌افتد در این مدت است. این عامل خیلی عامل موثری است البته بحث‌های اقتصادی، اعتیاد، از دست دادن شغل، نقص عضو در طلاق تاثیرگذار است اما اینها در 4، 5 سال اول زندگی خیلی معنا ندارد و به دلیل اینکه نتوانستند به درستی همسرشان را انتخاب کنند در کنار این همسر نمی‌توانند به آرامشی که بناست با ازدواج به آن برسند دست یابند و لذا سریع طلاق عاطفی و قانونی اتفاق می‌افتد.

 

 

وی اظهار داشت: البته در بحث فرهنگ‌سازی، رسانه‌ها چه سینما و تئاتر و صدا و سیما به این مساله خیلی دامن می‌زنند، کار فیلمساز این است که اتفاقات خاص را برجسته کند، جذاب باشد، مخاطب ببیند اما آنچه که می‌بینید به صورت فرهنگ عمومی در می‌آید اکثرا در فیلم‌ها و سریال‌ها ازدواج‌ها اینطور صورت می‌گیرد که دو نفر با دیدن و صرف مواجه شدن ناگهانی عاشق هم می‌شوند و زندگی عاشقانه‌ای را شروع می‌کنند و این خیلی با رنگ و لعاب ترسیم می‌شود در صورتیکه این موارد استثنایی است، خیلی از طلاق‌هایی که اتفاق می‌افتد به خاطر همین ناگهانی عاشق شدن نحوه آشنایی و ازدواج کردن است و طرف اصلا از عقبه خانوادگی، فرهنگی، اجتماعی و اعتقادی مطلع نیست و این عقبه‌ها در زندگی مشترک خود را نشان می‌دهد و باعث می‌شود که شکاف عمیقی ایجاد شود و دچار مشکل شوند.

حجت‌الاسلام والمسلمین جلیلی افزود: اینکه جوانان سمت ازدواج نمی‌روند یک بُعدش همین است که بلد نیستند همسر انتخاب کنند. سومین بحث در بخش شناختی ناامیدی افراطی است که جوانان نسل امروز نسبت به آینده و توقع بسیار بالایی که از خودشان و از جامعه و مدیران جامعه دارند، طرف توقع دارد الان که می‌خواهد ازدواج کند شغل و درآمد خیلی خوب داشته باشد همین الان ماشین و خانه داشته باشد یک زمان دختران این توقع را از پسران داشتند الان پسران خودشان از خودشان این توقع را دارند و چون برایشان فراهم نیست ناامیدی بسیار افراطی به وضع زندگی خودشان و نسبت به آینده دارند. این ناامیدی افراطی و توقع بیش از اندازه جوانان نسبت به خودشان و فضای جامعه دارند خیلی ضربه می‌زند. لذا این توقع از خود و مشکل شناختی که نسبت به آینده دارند یکی دیگر از آسیب‌هایی است که باعث می‌شود ازدواج عقب بیفتد یا به سمت ازدواج نروند. نکته آخر اینکه برداشت‌ها و تفکرات غلط و شناختی است که در خانواده‌ها نسبت به بحث ازدواج وجود دارد، مخصوصا سنت و آدابی که خیلی از آنها فقط هزینه‌بر است و هیچ مبنای عقلی و دینی ندارد. از مهریه بگیرید تا جهیزیه و مسکن و مراسم عروسی و خرج‌ها و...، اینقدر این سنت‌ها در تفکر خانواده‌ها ریشه دوانده که حتی قضیه‌ای مانند کرونا که اینقدر وحشتناک است آنها را قانع نمی‌کند که بی‌خیال این سنت‌ها شوند.

در ادامه دکتر جهانگیر کرمی مسئول مرکز مشاوره دانشگاه رازی اظهار داشت: به عنوان کسی که در کار مشاوره شاید بیشتر در معرض موضوع ازدواج و طلاق هستم می‌خواهم خیلی عینی‌تر به موضوع اشاره کنم، واقعیت این است که بحث ازدواج از مرحله هشدار گذشته و به بحران رسیدیم، شاید بیش از 12-10 میلیون نفر جوان آماده ازدواج داشته باشیم ولی شرایط و فضای ازدواج برای آنها یا فراهم نیست یا خودشان به هر دلیلی نمی‌خواهند ازدواج کنند. سن ازدواج در حال افزایش است و سرعت افزایش سن ازدواج هر 10 سال تقریبا از سال 45 تا 75 یکسال افزایش پیدا می‌کرد الان هر 10 سال به دو و دو نیم سال رسیدیم و روند در حال افزایش است. البته از نظر ما سن ملاک قطعی برای ازدواج نیست و فرد باید به بلوغ عقلی، عاطفی، اقتصادی و اجتماعی و... رسیده باشد و آماده ورود به زندگی مشترک باشد.

 

 

دکتر کرمی بیان کرد:  الان شاید 22 تا 26 سال سن مناسبی برای ازدواج باشد اما ما از این سنین هم عبور کردیم. واقعیت این است مانع بزرگ اقتصادی هم برای ازدواج وجود دارد هم برای طلاق، در بیش از 70 درصد کسانیکه برای طلاق به ما مراجعه می‌کنند مساله اقتصادی نقش مهمی دارد و خیلی از جوانان که مراجعه می‌کنند می‌گویند من پول توی جیبم هم باید از پدرم بگیرم پس چطور باید ازدواج کنم؟ یعنی اگر ما شغل ایجاد کنیم خیلی از این مشکلات جانبی اقتصادی خود به خود حل می‌شود، وقتی شغل داشته باشی درآمد داری و می‌توانی برنامه‌ریزی کنی و هزینه‌های زندگی را پرداخت کنی طرف مقابل می‌تواند اعتماد کند و خیلی مسائل دیگر.

وی افزود: بحث اشتغال الان یک موضوع فوق‌العاده مهمی است. بحران‌های اقتصادی حتی می‌تواند یک عده را به خاطر فقر و مشکلات از ازدواج دور کند و یک عده را که فاصله طبقاتی‌ها زیاد شده به دلیل آن رفاه سرزده و ناگهانی که شاید فرهنگ استفاده از آن را هم ندارد آنها را به دام مسائلی غیر از ازدواج بکشاند. در بُعد فرهنگی مساله، خیلی از خانواده‌ها علی‌رغم همه این مشکلات حاضر نیستند از آن تجملات و اشرافی‌گری که حتی در طبقه پایین رسوخ کرده که باید حتما یک مراسم خیلی مجلل و جهیزیه کامل داشته باشند، بگذرند. از طرفی بحث تحصیل به عنوان یک موضوع اقتصادی و فرهنگی مطرح است، الان در طول دوران تحصیل خیلی‌ها دوست دارند وارد مقاطع ارشد و دکتری شوند که خود این تحصیل چند سال در ازدواج جوانان تاخیر ایجاد کرده است حال که انتهای آن هم به بیکاری منجر می‌شود به نوعی که الان هم دخترانی که در سن ازدواج یا به تجرد قطعی رسیدند و تحصیلات عالیه دارند بیشتر شده است، یعنی متناسب با تحصیلات انتظارات هم افزایش می‌یابد. پس اقتصاد موضوع جدی است و تعارف هم نداریم و باید به آن بپردازیم.

دکتر کرمی بیان کرد: بحث دیگر خانواده‌ها و رسانه‌های ما هستند، در فیلم‌ها و آموزش‌های ما ظرافت خاصی برای بحث ازدواج جوانان نیست، عمدتا دانش را در فرزندان خیلی رشد دادیم اما نتوانستیم نگرش‌هایشان را تغییر بدهیم، الان بیشتر مراجعینی که دارم بچه‌هایی هستند که وارد روابط عاطفی هستند که به شکست عاطفی و مشکلات بعدی منجر شده است، روابطی که بدون اطلاع والدین و آزاد است، وقتی این روابط ایجاد می‌شود به این آسانی در محیط زندگی خود تبدیل به یک مانع می‌شود. در خانواده‌های دچار مشکل و طلاق عاطفی هم بچه‌هایی که بزرگ می‌شوند چقدر نگرش مثبت به ازدواج و تشکیل خانواده دارند؟ ما چقدر روی بحث خانواده‌ها سرمایه‌گذاری کردیم که اینها بتوانند به تفاهم برسند مشکلات عاطفی و رفتاری آنها کم شود؟ خوب تاثیر اینها را روی فرزندان می‌بینیم، پدر و مادری که دیگر تعداد فرزندانشان کم شده تمام انرژی خود را روی یک بچه گذاشتند، همه انتظارات و توقعات را روی این بچه می‌گذارند و به اصطلاح یک داماد فضایی می‌خواهند که همه چیز داشته باشد و کامل باشد یا یک عروس می‌خواهند که خیلی ویژه باشد یعنی معیارهای خود را به بچه‌ها تحمیل می‌کنند و سخت‌گیری‌هایی که می‌کنند روی همین مساله است.

وی ادامه داد: در جامعه ما مثلا مهریه 2000 سکه چیز خیلی غیرعادی نیست، ما روی خانواده‌ها کار نکردیم آنها را آموزش ندادیم، ما امسال برنامه‌ای را برای آموزش خانواده‌ها و مخصوصا کسانیکه سال‌های اول ازدواج آنها هست شروع کردیم، اینکه چرا در سال‌های اول ازدواج اینقدر طلاق وجود دارد یکی از دلایل عدم داشتن مهارت است، یکی هم نگرش‌های است که دارند، هنوز آن فردگرایی که در غرب است به شکل کاملا غیرمعمول در جامعه ما آمده، مسئولیت‌پذیری پایین آمده، افراد حاضر نیستند سختی‌های زندگی را تحمل کنند چون ما به آنها آموزش ندادیم، والدین فقط گفتند درس بخوان برو دانشگاه! حتی مهارت‌های اولیه زندگی را هم به آنها آموزش ندادیم، الان بلوغ اجتماعی بچه‌های ما به تاخیر افتاده، خود خانواده‌ها در تجمل‌گرایی و انتظارات بالا و تحمیل نظراتشان به فرزندان مشکل ایجاد کردند پس باید روی خانواده‌ها هم کار کنیم.

دکتر کرمی افزود: البته خیلی از افرادی که به ما مراجعه می‌کنند ودر اوایل زندگی جدا می‌شوند افرادی هستند که در سنین پایین ازدواج کرده‌اند، خیلی از افرادی که در سن 40-30 سالگی برای طلاق مراجعه می‌کنند وقتی بررسی می‌کنیم می‌بینیم زودهنگام ازدواج کردند، شاید در گذشته به دلیل شرایط فرهنگی و اجتماعی جامعه بچه‌ها زودتر به بلوغ عاطفی و... می‌رسیدند اما الان خیلی دیر به این بلوغ می‌رسند و لذا ازدواج زیرسن مناسب و بلوغ نیز یک معضل است.

وی اظهار داشت: یکی از ظلم‌هایی که می‌شود در مورد خانم‌هاست، خیلی از خانم‌ها با وجود تحصیلات خوب و همه معیارهای خوب اما باید منتظر پیشنهاد یا خواستگاری از طرف مردان باشند و خیلی از دختران علی‌رغم شایستگی‌های بالایی که دارند به سن تجرد قطعی می‌رسند و امکان ازدواج برایشان خیلی پایین است. باید فرهنگسازی شود و روی این موضوع فکر شود. امسال در دانشگاه درس دو واحدی مهارت‌های زندگی را برای اولین بار به عنوان یکی از دروس رسمی ارائه دادیم و از این طریق 2000 نفر از دانشجویان از آموزش‌های لازم بهره‌مند شدند. در طرح زندگی پایدار هم 1600 نفر از دانشجویان را آموزش دادیم. همچنین حدود 35 کارگاه در حوزه‌های مختلف مربوط ازدواج و مدیریت عواطف و... برای دانشجویان برگزار کردیم. مشاوره فردی به دانشجویان نیز ارائه شده است.

در ادامه الهه صادقی رئیس سلامت جوانان و نوجوانان دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه اظهار داشت: سالهای سال شاید قبل از انقلاب بحث تنظیم خانواده شروع شد، اوایل جنگ اما این امر عملا منتفی شد و مجددا بحث فرزندآوری مطرح شد تا سال‌های حدود 1370، از دهه 70 به بعد بحث تنظیم خانواده دوباره آغاز شد و یکی از سیاست‌های آن زمان فرزند کمتر زندگی بهتر بود. این باعث شد که میزان رشد جمعیتی ما نزولی شود و میزان رشد جمعیت از 3.1 دهم در دهه 40 به 1.24 در دهه 90 برسد در حالیکه اگر بنا هست که طبق فرمایشات مقام معظم رهبری و بر اساس سیاست‌های ابلاغی ایشان جمعیتی جوان، پویا و بالنده داشته باشیم باید زیر 2.1 نباشیم یعنی وقتی دو نفر با هم ازدواج می‌کنند به طور میانگین دو نفر از خود به جا بگذارند اما الان معمولا تک فرزند هستند و جدیدا که برخی از زوجین تصمیم می‌گیرند که اصلا فرزند نداشته باشند. پس اگر در آینده روی ازدواج و فرزندآوری جوانان کار نشود یک جمعیت سالمند خواهیم داشت.

 

 

صادقی افزد: در حال حاضر استان کرمانشاه جزو 10 استان اول کشور از نظر سالمندی است، واقعیت این است که کشور ما در یک منطقه استراتژیک قرار گرفته و جمعیت ما باید جوان باشد، جمعیت سالمند معمولا بار اقتصادی زیادی از نظر هزینه‌ها برای دولت دارد و از نظر تولید کارا نیست، همه این‌ها تحت‌الشعاع جمعیت قرار می‌گیرد. ما بالغ بر 12 میلیون دختر و پسر در سن ازدواج داریم که ازدواج نکردند و متاسفانه بیش از 3 میلیون این افراد تحصیلات تکمیلی دارند که بیشترین آنها دختران هستند، تجرد قطعی در دختران بالاتر از پسران است و حدود 700 هزار دختر و پسر در کشور در سن تجرد قطعی هستند. در کل کشور 2000 دختر زیر 15 سال مطلقه داریم.

وی بیان داشت: در یک تحقیق میدانی کشوری که انجام گرفته از دلایل فرار از ازدواج دختران و پسرانی که در سن ازدواج بودند سوال شد که از پسران 74 درصد بیکاری، 55 درصد نداشتن شغل دائم، 54 درصد مشکل تهیه مسکن و پیدا نشدن فرد مناسب نیز 30 درصد را علت عدم ازدواج خود اعلام کردند. در دختران بیشترین علت پیدا نکردن فرد مناسب که منظور آنها بیکاری و شغل و مسکن بوده است، اعلام شد.

صادقی افزود: یک مشکل اساسی که ما داریم این است که فاصله بین بلوغ جنسی و ازدواج جوانان و نوجوانان ما زیاد شده به دلیل اینکه سن ازدواج آنها بالا رفته و قاعدتا وقتی این فاصله زیاد می‌شود ناهنجاری‌ و رفتارهای ناسالم پیش می‌آید و این کار را برای متولیان سلامت دچار مشکل می‌کند. اینکه می‌گوییم نوجوان و جوان آمادگی برای ازدواج ندارد به دلیل این است که آموزش ندیده‌اند، نه در مدارس آموزش می‌بینند و نه در دانشگاه. دانشگاه علوم پزشکی سالیانه بیش از 70 هزار جوان دختر و پسر 18 تا 30 سال را از بُعد سلامت و پیشگیری از رفتارهای مخاطره‌آمیز در زمینه ازدواج آموزش می‌دهد اما واقعیت این است که نتیجه خوبی ندیدیم و آنچه که انتظار داریم نیست زیرا فقط یک آموزش و دانش به آنها ارائه می‌شود اینکه نگرش آنها چیست؟ دیدگاه‌ها و ملاک‌های خانوادگی چیست؟ را در نظر نمی‌گیرند. جای مشاوره‌های پیش از ازدواج خالی است، اینکه جوانان پیش از ازدواج به مشاور مراجعه کنند ببینند آیا اصلا از نظر اجتماعی، فرهنگی و... آمادگی ازدواج دارند.

وی با ادامه توضیحات اظهار کرد: اگر شرط ازدواج را بر این بگذاریم که زوجین حتما باید چندین جلسه مشاوره بروند، مشاوره‌هایی که هزینه نداشته باشد. بحث هدفمندبودن ازدواج و هدفمندبودن فرزندآوری هم مطرح است. ما هیچ وقت نمی‌گوییم که خانواده‌ها 2 یا 3 فرزند به دنیا بیاورند این سیاست غلطی است، فردی که از نظر مالی توانایی ندارد بگوییم تو حتما باید 4 فرزند داشته باشی! ، فردی که مشکل آسیب‌های اجتماعی در خانواده‌اش بیداد می‌کند به او بگوییم تو حتما باید فرزند داشته باشی! ، متاسفانه الان اینطور است که خانواده‌های سطح پایین‌تر بچه‌های بیشتر و خانواده‌های تحصیل کرده یا تک فرزند هستند یا نهایتا دو فرزند دارند و لذا باید به سمت هدفمند شدن پیش برویم.

صادقی اظهار داشت: مساله بعدی آموزش‌های حین ازدواج است، زوجینی که تصمیم به ازدواج می‌گیرند باید آموزش‌های کافی را دریافت کند. از همه مهم‌تر وقتی زوجی ازدواج می‌کنند ما دیگر آنها را رها کردیم و رفتند تا وقتی که طلاق بگیرند، بیشتر طلاق‌ها هم در 5 سال اول زندگی و سالهای بعد از اینکه بچه‌ها بزرگ می‌شوند اتفاق می‌افتد و در میانسالان هم طلاق بالاست علت هم این است که اینها تا الان به خاطر بچه‌ها تحمل کردند و حال که بچه‌ها سر و سامان گرفتند، می‌گویند از هم جدا شویم! مشکل دیگر بحث ازدواج‌های خارج از عرف با عناوین مختلف ازدواج سفید و...، تجردگرایی. این مسائل متاسفانه در میان اقشار مختلف جامعه وجود دارد، یکسری باورهای نادرست هم در ازدواج داریم مثلا این که دختر حتما باید در این سن خاص ازدواج کند، یا اینکه ازدواج مصلحتی انجام می‌شود، همه این مسائل به انتخاب نادرست دامن می‌زند.

صادقی افزود: از پیشنهادهایی که برای ثبات زندگی زوجین و آگاهی بیشتر آنها مطرح می‌شود اجرای طرح بهار نیکو است همچنانکه در برخی استان‌ها اجرا شده است. همچنین مهارت‌های زندگی در دانشگاه جزو واحدهای درسی قرار بگیرد.

در ادامه مهدی عبدالمالکی رئیس سازمان فرهنگی و اجتماعی شهرداری کرمانشاه اظهار داشت: دانشگاه رازی دوستان نهاد رهبری و روابط عمومی برای برگزاری این نشست تشکر می‌کنم، مدتی است که این میزگردهای تخصصی دانشگاه را دنبال می‌کنم را و امیدوارم خروجی این نشست‌ها بتواند یک تحرکی را در بدنه اجرایی ایجاد کند و راهکارهای لازم به دست متولیان  و تصمیم سازان و تصمیم گیران برسد تا به منزله یک اقدام اجرایی هم تلقی شود.

 

 

وی در ادامه بیان داشت: در صحبت همه عزیزان این نگرانی در مورد بحث ازدواج و طلاق و مقوله خانواده وجود دارد، این بحرانی که عنوان شد متاثر از یکسری کارکردها و عملکردهای ما در سالهای گذشته بوده که امروز با این شرایط مواجه هستیم، فکر می‌کنم مشکل اصلی ما در پرورش رفتاری افراد جامعه است، مطالعه‌ای داشتم در خصوص مدل‌های موفق یکی دو کشور که چه مدلی را انتخاب کردند؟، اینها روی نسل پایه‌ای خودشان سرمایه‌گذاری کردند، سیستم آموزش و پرورش آنها در 5 سال اول کارکردی که فرد از 6 سالگی به آن ساختار معرفی می‌شود اصلا قالب متفاوتی با سیستم آموزش و پرورش ما دارد.

عبدالمالکی افزود: 5 سال روی افرادی سرمایه‌گذاری می‌کنند و روی هرآنچه که می‌تواند منجر به رفتارهای درست در آنها بشود کار می‌کنند، مدل‌های بسیار جالبی هست در پرورش کودکان، آموزش مستقیم را در این 5-6 سال ندارند و کلیه این مهارت‌ها از طریق مهارت‌های رفتاری، اجتماعی و بعدا با یک فاصله‌ای مهارت‌های زندگی را در قالب بازی، نقاشی، هنرهای تجسمی و... با اینها کار می‌کنند و از این 5 سال سرمایه‌گذاری 60 سال بهره‌برداری می‌کنند. هیچ وقت آن آموزش‌ها به ما داده نشده! تعلق خاطر بچه‌ای که آموزش دیده در سقف ممکن است، احساس مسئولیت آن فرد به محیط پیرامونی خودش حداکثری است. باید یک مقدار پایه‌ای تر به مشکلاتی که امروز در تمام عرصه‌ها با آن مواجه هستیم توجه کنیم، از فرهنگ کار گرفته تا فرهنگ شهرنشینی در ابعاد مختلف تا فرهنگ زندگی و خانواده ما آموزش‌های لازم را فرا نگرفته‌ایم. به نظر من اینها نکته‌ای است که مجلس باید به صورت پایه‌ای به آن ورود پیدا کند.

وی افزود: بحث بعدی اینکه در وضعیت موجود ما نقشه راه نداریم، الان یک نفر به من جواب بدهد که متولی بحث ازدواج و خانواده چه نهادی است؟ نقشه راه کجاست؟ وقتی این نقشه راه وجود ندارد سلیقه من مدیر و تصمیم گرفتن در مورد موضوعی که احساس می‌کنم ورودم به آن درست است. فکر می‌کنم این واکاوی‌ها و آسیب شناسی‌ها خیلی انجام شده و وقت آن رسیده که بیاییم در تصمیم سازی‌ها دقت نظر بیشتری به خرج دهیم و آموزش‌های لازم را در سن مناسب به کودکان ارائه بدهیم. الان دو سال است که در مجموعه سازمان فرهنگی و اجتماعی سعی کردیم سطح آموزش‌های مهارتی را به صورت خیلی مناسب ارائه بدهیم اما سطح آموزش پذیری مردم در شهر ما در حداقل ممکن است. در حوزه خانواده بررسی کردیم دیدیم یک مرکز موفقی در حوزه ازدواج و خانواده در کرمانشاه طی چند سال گذشته فعالیت کرده به نام پیوند مهر و خیلی موفق کار می‌کنند، جلساتی با آنها برگزار کردیم و مبنای جلسات این شد که اولین فرهنگ سرای تخصصی خانواده را در کرمانشاه افتتاح کنیم و رویکرد ما هم توسعه الگوهای موفق و تسهیل‌گری است.

عبدالمالکی بیان داشت: راهکار عملیاتی این است که برای مدیریت ارشد استان این موضوع اهمیت درجه یک داشته باشد هرچند پیش نیازهایی مانند اقتصاد و نگرش‌های فرهنگی و همه این زوایای نهان وجود دارد اما اینکه یک ستاد مرکزی باید بتواند این هدایتگری را ایجاد و نقش‌ها را تعریف کند و عملکرد دستگاه‌ها را رصد کند. ما در حوزه فرهنگی شهرداری آماده‌ایم که هر نوع تعاملی که نیاز باشد در راستای انجام یک اتفاق خوب در حوزه خانواده و... را داشته باشیم و بتوانیم به گسترش اتفاقات خوب کمک کنیم.

در پایان حجت‌الاسلام والمسلمین قلندری در جمع‌بندی مباحث گفت: برآوردی که از صحبت‌های مطرح شده برداشت کردم این بود که بیشترین ایراد و مانع کار مسائل فرهنگی است و اگر چه آموزش‌هایی ارائه دایم اما آموزش‌های ما نارسا و احیانا غیرموثر است. آقای عبدالمالکی نکته‌ای را فرمودند که من فکر می‌کنم در بحث اجرایی یک حلقه گم شده است؛ ما وحدت رویه نداریم و طی سه سال گذشته ندیدیم که مسئولان ارشد استان جلسه‌ای را با موضوع ازدواج و خانواده داشته باشد و متولیان و صاحب نظران را دور هم جمع کنند و راجع به این موضوع بحث کنند که ایراد کار از کجاست؟. هیچکدام ما نمی‌دانیم مسئولیت حوزه ازدواج با کیست؛ با علوم پزشکی؟ دانشگاه؟ سازمان جوانان؟ اداره ارشاد؟ یا سازمان تبلیغات است؟

 

 

وی افزود: فکر می‌کنم رسانه بیشترین سهم را در بحث فرهنگ و تغییرش نگرش و فرهنگسازی دارد، نقش صدا و سیما در این زمینه به ویژه در سریال‌ها و فیلم‌ها بیشتر است، باید یک وحدت رویه حاکم باشد و از طرفی دغدغه‌مندی مسئولین هم مهم است. باید مسئولین اجرایی به موضوع خانواده به عنوان یک حلقه گم شده در زندگی امروزه ایرانی ما که کمرنگ شده بیشتر توجه کنند، همچنین بحث ازدواج را مقداری پررنگ کنید ما در دانشگاه اساتید گروه روانشناسی و هم بستر آموزشی داریم که می‌توانیم در برای آموزش جوانان اختیار قرار بدهیم. باید یک ارتباطی برقرار شود و بین دستگاه‌ها موازی کاری صورت نگیرد و در مقابل هم کار نکنند. همین که ما وحدت رویه نداریم بزرگ‌ترین معضل کار ما هست.

حجت‌الاسلام والمسلمین قلندری اظهار داشت: الان در دانشگاه در کنار درس مهارت‌های زندگی، درس دانش خانواده و جمعیت را داریم که تدریس می‌شود اتفاقا در این درس تدریس موضوعات مهم را داریم، از روابط شروع می‌شود و به جمعیت و افزایش جمعیت منجر می‌شود. متاسفانه در گروه‌های معارفی این درس مقداری مظلوم واقع شده به جهت اینکه کسانیکه این درس را ارائه می‌دهند رشته و تخصص مرتبط را ندارند و به مباحث آشنا نیستند و باید این بخش تقویت شود.

این مسئول تاکید کرد: اگر می‌خواهیم واقعا از این نشست‌ها و گفتمان‌ها نتیجه بگیریم، فقط در حیطه تئوری نباید باشد در حیطه عملی هم باید اجرایی شود و به عنوان یک دغدغه اصلی به محفل اصلی استان کشیده شود یعنی معاونت فرهنگی و اجتماعی استانداری پای کار بیاید و چشم اندازی را درست کنید که إنشاءالله به نتیجه برسد.

نتیجه بگیریم در خصوص آمار طلاق و ازدواج گفت: در سال 1398 تعداد 176 هزار و 922 طلاق و تعداد 549 هزار و 867 ازدواج ثبت شده است، در سال 90 منحنی رشد ازدواج با 886 هزار و 736 فقره ازدواج بالاترین رشد را داشته است، در سال 82 منحنی رشد طلاق شروع شده و از 67 هزلار 11 طلاق به 179 هزار و 665 فقره طلاق در سال 96 رسیده که بالاترین آمار طلاق را داشتیم در مقابل 608 هزار و 98 فقره ازدواج که نشان میدهد این نوسان در سالهای اخیر مقداری جدی شده است.

پایان این نشست با پرسش و پاسخ از سوی میهمانان و مدعوین و اهدای هدیه فرهنگی و لوح سپاس از سوی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه رازی و روابط عمومی به مدعوین همراه بود.